Ескерту! Хабарлама қалдыру үшін сайтқа кіру керек.

Сарапшы мамандар

Бекітуге ұсынылған терминдер
#Орысша нұсқасыҚазақша нұсқасыРейтинг
1.залежькеніш; жатын жер (с/хоз) (терминологиялық сөздіктің 5-томы) кен, шоғыр (sozdik.kz) кенжатын (Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану кодексі)
Саласыэнергетика
Этимологиясы
ДефинициясыЗа́лежь, за́лежи — сельскохозяйственные угодья, ранее использовавшиеся как пашня, но не используемые больше года, начиная с осени, под посев сельскохозяйственных культур и под пар. Ұсыныс: кенжатын
Рейтинг
+9
2.оконтуриваниекескіндеу (sozdik.kz) контурлау жиектеу (Termincom.kz )
Саласыэнергетика
Этимологиясы
Дефинициясынаносить контур; изображать на плане границы распространения искомого полезного ископаемого; очерчивать определять (размеры, очертания). Ұсыныс: контурлау
Рейтинг
+7
3.винтбұранда ( Termincom.kz ), винт (sozdik.kz)
Саласыэнергетика
Этимологиясы
Дефинициясывинт — крепёжное изделие для соединения деталей, одна из которых может быть с внутренней резьбой. Винт имеет вид стержня с наружной резьбой на одном конце и конструктивным элементом для передачи крутящего момента на другом. Ұсыныс: винт
Рейтинг
+7
4.болтбұран (Termincom.kz), бұрандама (sozdik.kz)
Саласыэнергетика
Этимологиясы
Дефинициясыболт — крепёжное изделие в виде стержня с наружной резьбой, как правило, с шестигранной головкой под гаечный ключ, образующее соединение при помощи гайки или иного резьбового отверстия. Ұсыныс: болт
Рейтинг
+7
5.преобразовательөңдегіш; түрлендіргіш (sozdik.kz) преобразователь тока → электр тоғын өңдегіш
Саласыэнергетика
Этимологиясы
ДефинициясыПреобразователь электрической энергии - электротехническое устройство. Ұсыныс: түрлендіргіш
Рейтинг
+6
6.крюкілгек, ілмек, жүкілмек ( Termincom.kz ), ілгек, ілмек (sozdik.kz)
Саласыэнергетика
Этимологиясы
Дефинициясыкрюк - согнутый кусок толстого металлического стержня, который используется для того, чтобы зацеплять или вешать предметы. Ұсыныс: ілмек
Рейтинг
+6
7.заклепкатойтарма, тойтарма шеге ( Termincom.kz ); бұрандама тойтарма шеге (sozdik.kz)
Саласыэнергетика
Этимологиясы
Дефинициясызаклёпка - разновидность крепежа, деталь заклёпочного соединения в виде круглого стержня или трубы, с одной стороны имеющая закладную головку и образующуюся в процессе клёпки замыкающую (высадную) головку. Ұсыныс: тойтарма шеге
Рейтинг
+6
8.дрельбұрғы, бәрбі (Termincom.kz); бұрғы (sozdik.kz)
Саласыэнергетика
Этимологиясы
Дефинициясыдрель — ручной, пневматический или электрический инструмент, предназначенный для придачи вращательного движения сверлу или другому режущему инструменту для сверления отверстий в различных материалах при проведении строительных, отделочных, столярных, слесарных и других работ. Ұсыныс: дрель
Рейтинг
+6
9.бункершанақ шанап бункер (военн) (Termincom.kz); бункер (sozdik.kz)
Саласыэнергетика
Этимологиясынем. Bunker
ДефинициясыБу́нкер — хорошо укреплённое защитное или оборонительное сооружение. Ұсыныс: бункер
Рейтинг
+6
10.свабированиепіспектеу (sozdik.kz)
Саласыэнергетика
Этимологиясы
Дефинициясысвабирование - (англ. swabbing, от swab — швабра, банник) способ добычи нефти с помощью поршня, подвешенного на тросе или грузовой штанге и оборудованного обратным клапаном и уплотнительными манжетами. Ұсыныс: сұңғылау
Рейтинг
+5
11.обсадная колоннашегендеу бағаны (терминологиялық сөздіктің 18-томы) шегендеу бағаны (sozdik.kz) шегендеу бағаны (Termincom.kz )
Саласыэнергетика
Этимологиясы
ДефинициясыТехнологическое назначение обсадных труб – установка в свежепробуренной скважине с целью её укрепления, предотвращения осыпания земли, сползания грунта и в итоге прекращения функционирования добывающего участка. В таком применении труба ещё называется обсадной колонной. Ұсыныс: шегендеу бағаны
Рейтинг
+5
12.обводнениесу басу (sozdik.kz) суландыру (терминологиялық сөздіктің 17-томы) суайдау; суландыру; сутоғыту (Termincom.kz ) обводнение нефтяного пласта – мұнайлы қойнауқатқа су айдау (Termincom.kz )
Саласыэнергетика
Этимологиясы
ДефинициясыОбводне́ние — комплекс мероприятий, главным образом гидротехнических, проводимых в безводных и маловодных районах для обеспечения их водой путём освоения местных ресурсов и/или переброски её с других территорий при помощи...Ұсыныс: суландыру
Рейтинг
+5
13.электропроводкаэлектр сымдар жүйесі (sozdik.kz), Электртартылым, электрлік сым (Termincom.kz)
Саласыэнергетика
Этимологиясы
ДефинициясыЭлектропроводка – это совокупность проводок и кабелей, а также относящихся к ним креплений, которые поддерживаются различными защитными конструкциями и деталями. Ұсыныс: электр сымы
Рейтинг
+5
14.оснасткажарақ ( терминологиялық сөздіктің 17-томы ), 1) (действие) жабдықтау закончить в срок оснастку судна → кемені жабдықтауды мерзімінде бітіру 2) (снасти) жабдықтар корабельная оснастка → кеме жабдықтары 3) (оснащение) жабдық; жарақ оснастка станков → білдектердің жабдықтары организационная оснастка → ұйымдастыру жарағы техническая оснастка → техникалық жарақ (sozdik.kz)
Саласыэнергетика
Этимологиясы
ДефинициясыОснастка технологическая — совокупность средств труда, предназначенных для установки заготовок на станках (станочное приспособление), закрепления режущих инструментов (вспомогательное приспособление), транспортировки обработанных деталей и выполнения сборочных операций (сборочное приспособление), а также для выполнения контрольных операций (контрольно-измерительное приспособление). Ұсыныс: жарақтандыру
Рейтинг
+5
15.ранжироватьранжирование рынков → нарықтарды саралау (sozdik.kz) тізу, ретке келтіру (Termincom.kz)
Саласыэнергетика
Этимологиясы
ДефинициясыПридавать чему-либо надлежащий порядок, наводить порядок в чём-либо. Ұсыныс: саралау
Рейтинг
+5
Анар Сағынтаева, Aibek Qali, Қуанышев Жапсарбай және 1
  • Ахметова Маржан 2 ай бұрын

    "Громоотводтың" баламасы ретінде "жайтартқыш" сөзін ұсынамын. "Найзағай тартқышқа" қарағанда ықшам әрі айтуға да, жазуға да ыңғайлы. Терминжасамда тілдегі үнемдеу заңдылығын ескеріп отыру қажет.

  • Ахметова Маржан 2 ай бұрын

    "Жиек" - бір нәрсенің шетін білдіреді. Сондықтан пайдалы қазбалардың таралу аймағын нақты көрсетуде "оконтуривание" сөзіне "жиектеу" термині сәйкес келеді.

  •  2 апта бұрын

    "Электропроводка" бір ғана сымнан тұрмайды. "Совокупность" сөзі бір нәрсенің жинақталып, біріктіріліп, үйлесім тапқан деген мағына береді. Яғни, бұл жерде "сым" ғана емес "сымдар жүйесі" деген мағына тұр. Басты мақсат ықшамдау Толығырақ ...емес, нақты мағынасын жеткізу болу керек. Сондықтан, "Электрлі сымдар жүйесі" терминін ұсынар едім.

Басқа пікірлерді көрсету

Бекітуге ұсынылған терминдер
#Орысша нұсқасыҚазақша нұсқасыРейтинг
1.центр давленияқысым орталығы
Саласы
Этимологиясыцентр – лат. centrum, көне грек. κέντρον «піскек; ұш»
Дефинициясы1. Қысым орталығы –  дененің қоршаған ортаның денеге тепе-тең әрекет ететін қысым күшінің әрекет ету сызығы мен денеге келтірілген жазықтықты қиылысатын нүктесі.2. Әзербайжан: təzyiq mərkəzi 3. Қырғыз: басымдын центри 4. Өзбек: bosim markazi5. Түрік: basınç merkezi 6. Ағылшын: pressure center 7. Испан: centro de presión 8. Неміс: Druckzentrum 9. Француз: centre de pression 10. Бекітілген нұсқасы: угол центральный – центрлік бұрыш, орталық бұрыш (2015 жылғы 11 желтоқсан); давление – қысым 11. Заңнамадағы қолданысы: давление – қысым; центр – орталық 12. центр давления – қысым орталығы
Рейтинг
+6
2.дросселированиедроссельдеу
Саласы
Этимологиясынем. drosseln «шектеу, өшіру»
Дефинициясы1. Дроссельдеу – өту арнасы – дроссельдің тарылуы арқылы немесе кеуек аражабын арқылы өту кезінде газ немесе бу қысымының төмендеуі.2. Әзербайжан: döymə 3. Қырғыз: дем кыстыгуу 4. Өзбек: qisqartirish 5. Түрік: boğucu 6. Ағылшын: throttling 7. Испан: estrangulamiento 8. Неміс: Drosselung 9. Француз: étranglement 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: дросселирование – дроссельдеу 12. дросселирование – дроссельдеу
Рейтинг
+5
3.потенциальная ямапотенциалдық шұңқыр
Саласы
Этимологиясыпотенциал –  лат. potentialis «қуатты»,  potentia «күш, қуат»
Дефинициясы1. Потенциалдық шұңқыр   – Потенциалдық шұңқыр – бөлшектер өзара әсерлескенде бөлшектердің потенциалдық энергиясының оның сыртындағыдан аз болатын физикалық табиғаты анықталатын кеңістіктің шектеулі бөлігі. Потенциалдық шұңқырдың формасы мен оның мөлшерлері бөлшектердің өзара әрекеттесуінің физикалық табиғатымен анықталады. «Потенциалдық шұңқыр» түсінігі атомдық және молекулалық физикада, қатты денелер мен атомдық ядро физикасында кең қолданылады. 2. Әзербайжан: potensial yaxşı 3. Қырғыз: мүмкүн болгон аң 4. Өзбек: mumkin bo'lgan quduq 5. Түрік: potansiyel iyi 6. Ағылшын: potential well 7. Испан: pozo potencial 8. Неміс: Potenzial gut 9. Француз: bien potentiel 10. Бекітілген нұсқасы: экономический потенциал – экономикалық әлеует (2016 жылғы 8 желтоқсан); теория потенциалов – потенциялар теориясы (1971-1981); потенциал – әлеует (1995); потенциальный – ықтимал, қарымды, әлеуметті (1999 жылғы 6 қазан); биотермическая яма – биотермиялық шұңқыр (1971-1981) 11. Заңнамадағы қолданысы: потенциальный – әлеуетті; потенциалды 12. потенциальная яма – потенциалдық шұңқыр
Рейтинг
+5
4.дросселирование газагаздың дроссельденуі
Саласы
Этимологиясыгаз – нидерл. gas,  көне грек. χάος «хаос, бейберекет»; дроссельдену – нем. drosseln «шектеу, өшіру»
Дефинициясы1. Газдың дроссельденуі – дроссель арқылы өтуі кезінде газ ағыны қысымының төмендеуі.2. Әзербайжан: qaz tənzimləmə 3. Қырғыз: газ дроссельденуи 4. Өзбек: gazni qisqartirish 5. Түрік: gaz azaltma 6. Ағылшын: gas throttling 7. Испан: estrangulamiento de gas 8. Неміс: Gasdrosselung 9. Француз: étranglement du gaz 10. Бекітілген нұсқасы: газ – газ 11. Заңнамадағы қолданысы: дросселирование – дроссельдеу; газ – газ 12. дросселирование газа – газдың дроссельденуі
Рейтинг
+4
5.центр массмассалар орталығы
Саласы
Этимологиясымасса – латын. massa, грек. μᾶζα «қамыр»; центр – лат. centrum, көне грек. κέντρον «піскек; ұш»
Дефинициясы1. Массалар орталығы –  дененің қозғалысын немесе бөлшектер жүйесін тұтас нәрсе ретінде сипаттайтын геометриялық нүкте. Ауырлық центрі ұғымымен бірдей емес (көбінесе сәйкес келіп жатқанымен). 2. Әзербайжан: kütləvi mərkəz 3. Қырғыз: масса центри 4. Өзбек: massa markazi 5. Түрік: kütle merkezi 6. Ағылшын: center of mass 7. Испан: centro de masa 8. Неміс: Schwerpunkt 9. Француз: centre de masse 10. Бекітілген нұсқасы: угол центральный – центрлік бұрыш, орталық бұрыш (2015 жылғы 11 желтоқсан); масса – салмақ; масса 11. Заңнамадағы қолданысы: центр – орталық; масса – салмақ; масса 12. центр масс – массалар орталығы
Рейтинг
+4
6.центральная силаорталық күш
Саласы
Этимологиясыцентр – лат. centrum, көне грек. κέντρον «піскек; ұш»
Дефинициясы1. Орталық күш – әрекет ету сызығы дененің кез келген қалпында «күш орталығы» деп аталатын нүкте арқылы өтетін күш. 2. Әзербайжан: mərkəzi qüvvə 3. Қырғыз: центирлик куч 4. Өзбек: markaziy kuch 5. Түрік: central force 6. Ағылшын: central force 7. Испан: fuerza central 8. Неміс: zentrale Kraft 9. Француз: force centrale 10. Бекітілген нұсқасы: угол центральный – центрлік бұрыш, орталық бұрыш (2015 жылғы 11 желтоқсан); сила – күш 11. Заңнамадағы қолданысы: сила – күш; центр – орталық; 12. центральная сила – орталық күш
Рейтинг
+3
7.истина двойственнаяқосарлас ақиқат, қосарлас ақиқат, екіжар ақиқат
Саласы
Этимологиясы
Дефинициясы1. (немесе қосарлас шындық) ортағасыр дәуірінде пайда болған және ғылымның, ақылдың діннен тәуелсіз екенін, дербестігін пайымдауға бағытталған философия ақиқаты мен діни ақиқаттың өзара байланысты еместігі туралы ілімді білдіретін термин. Ол араб философиясында айқын берілген.2. Әзербайжан:həqiqət dualistdir 3. Қырғыз:чыныгы кош 4. Өзбек:haqiqat dualistik 5. Түрік:gerçek, dualisttir 6. Ағылшын:the truth is dualistic 7. Испан:la verdad es dualista 8. Неміс:Die Wahrheit ist dualistisch 9. Француз:la vérité est dualiste 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: қосарлас ақиқат
Рейтинг
+3
8.двухполюсникекiполюстік
Саласы
Этимологиясыполюс – латын. polus, көне грек. πόλοσ «ось»
Дефинициясы1. Екiполюстік – басқа тізбектермен жалғауға арналған екі нүктесі болатын электр тізбегі. 2. Әзербайжан: iki terminal şəbəkəsi 3. Қырғыз: эки полюстук 4. Өзбек: ikki terminalli tarmoq 5. Түрік: iki terminalli ağ 6. Ағылшын: two-terminal network 7. Испан: red de dos terminales 8. Неміс: Zwei-Terminal-Netzwerk 9. Француз: réseau à deux terminaux 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: двухполюсник – екi полюсті 12. двухполюсник – екiполюстік
Рейтинг
0
Анар Сағынтаева, Aibek Qali, Қанайбекова Элмира Төреқұлқызы
  • Ахметова Маржан 2 ай бұрын

    "Екіполюстік" орнына "қосполюсті" атауын ұсынамын.

  • Егер бізді қоршаған әлем қос немесе қосарланған дүниеден (аспан мен жер, өмір мен өлім, еркек пен әйел т.б.) тұратындығын ескерсек, онда "қосполисті" деген термин көңілге қонымдырақ шығар.

Бекітуге ұсынылған терминдер
#Орысша нұсқасыҚазақша нұсқасыРейтинг
1.депозитарная распискадепозитарлық қолхат
СаласыҰлттық банк
Этимологиясы1. депозит – лат. depositum – сақтауға берілген зат; ағылшын. deposit
ДефинициясыБағалы қағаздардың банктің депозитарийінде сақтауға орналастырылғанын растайтын құжат. 2. Әзербайжан: depozit alınması 3. Қырғыз: депозитардык алуу 4. Өзбек: depozitariy olish 5. Түрік: depo makbuzu 6. Ағылшын: depositary receipt 7. Испан: recibo de depósito 8. Неміс: Hinterlegungsschein 9. Француз: récépissé de dépôt 10. Бекітілген нұсқасы: депозитарный сертификат – депозиттік сертификат, салым сертификаты (2006 жылғы 27 қазан); хранение депозитарное документов – құжаттарды депозитарлық сақтау (2016 жылғы 8 желтоқсан); расписка – қолхат, тілхат (іс жүрг.) (1971-1981); 11. Заңнамадағы қолданысы: депозитарная расписка – депозитарийлiк қолхат 12. депозитарная расписка – депозитарийлiк қолхат
Рейтинг
+3
2.обращение капиталакапитал айналысы
СаласыҰлттық банк
Этимологиясы1. капитал – лат. capitalis – басты, негізгі, бас
ДефинициясыКапиталдың ақшалай нысаннан тауарға және тауар нысанынан ақшаға айналатын қозғалыста болу процесі 2. Әзербайжан: kapital dövriyyəsi 3. Қырғыз: капиталдын даттануу 4. Өзбек: kapital aylanishi 5. Түрік: sermaye dolaşımı 6. Ағылшын: capital circulation 7. Испан: circulación de capital 8. Неміс: Kapitalumlauf 9. Француз: circulation du capital 10. Бекітілген нұсқасы: обращение – өтініш; жүгіну, айналыс; капитал – капитал 11. Заңнамадағы қолданысы: капитал – капитал; обращение – айналым, айналымға шығару; айналыс 12. обращение капитала – капитал айналысы
Рейтинг
+3
3.таргетированиетаргеттеу
СаласыҰлттық банк
Этимологиясы1. таргет – ағылшын . target – мақсат
ДефинициясыОрталық банктің ақша жүйесінің нысаналы бағдарларын белгілеу, ақша массасының өсімін реттеу үшін ұстанатын саясаты 2. Әзербайжан: hedefleme 3. Қырғыз: багытталган 4. Өзбек: nishonlash 5. Түрік: hedeflemesi 6. Ағылшын: targeting 7. Испан: apuntando 8. Неміс: Targeting 9. Француз: ciblage 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: таргетирование – таргеттеу 12. таргетирование – таргеттеу
Рейтинг
+2
4.миноритарный акционер (инвестор)миноритарлық акционер (инвестор)
СаласыҰлттық банк
Этимологиясы1. миноритарлық – ағыл. мinoritaire – азшылық; акционер – франц. – actionnaire «акционер», action «іс-әрекет, іс; акция », āctio «қозғалыс, қылық, әрекет»; инверстор – лат. investire «киіндіру», vestīre «жабыу, киіну», vestis «киім, көйлеу», праүндіеур. *wes- «кию, киіну»; ағыл. investor «салымшы, инвестор », invest «сәндеу; инвестиция салу»
ДефинициясыАкционерлік қоғамның дауыс беретін акцияларының 10 (он) пайызынан азы тиесілі акционер.2. Әзербайжан: azlıq səhmdarı (investor) 3. Қырғыз: азчылыктардын акционери (инвесторы) 4. Өзбек: ozchilik aktsiyadorlari (investor) 5. Түрік: azınlık hissedarı (yatırımcı) 6. Ағылшын: minority shareholder (investor) 7. Испан: accionista minoritario (inversor) 8. Неміс: Minderheitsaktionär (Investor) 9. Француз: actionnaire minoritaire (investisseur) 10. Бекітілген нұсқасы: акционер – акционер; инвестор – инвестор 11. Заңнамадағы қолданысы: миноритарный инвестор – миноритарлық инвестор 12. миноритарный акционер (инвестор) – миноритарлық акционер (инвестор)
Рейтинг
+2
5.корреляциякорреляция, өзара байланыс
СаласыҰлттық банк
Этимологиясы1. корреляция – лат. correlatio – арақатынас
ДефинициясыЕкі немесе бірнеше шаманың өзара байланысы, оның біреуінің немесе бірнешеуінің өзгеруі басқасының немесе басқаларының өзгеруіне әкеп соғады. 2. Әзербайжан: korrelyasiya 3. Қырғыз: өз ара байланыш 4. Өзбек: korrelyatsiya 5. Түрік: bağıntı 6. Ағылшын: correlation 7. Испан: correlación 8. Неміс: Korrelation 9. Француз: corrélation 10. Бекітілген нұсқасы: корреляция – корреляция (2015 жылғы 6 қазан) 11. Заңнамадағы қолданысы: корреляция – корреляция; байланыстыру; 12. корреляция – корреляция (зат есім); корреляция – корреляциялау (етістік)
Рейтинг
+2
6.депонентдепонент
СаласыҰлттық банк
Этимологиясы1. депонент – лат. deponens, deponere – кейінге қалдырылған
ДефинициясыҚұндылықтарын мекеменің депозитіне салған жеке немесе заңды тұлға.2. Әзербайжан: əmanətçi 3. Қырғыз: аманатчы 4. Өзбек: depozitor 5. Түрік: emanet eden kimse 6. Ағылшын: depositor 7. Испан: depositante 8. Неміс: Einleger 9. Француз: déposant 10. Бекітілген нұсқасы: депонент – депонент, депозит салушы, салымшы (2006 жылғы 27 қазан) 11. Заңнамадағы қолданысы: депонент – депонент 12. депонент – депонент
Рейтинг
+2
7.кредитное сжатиекредит беруді азайту
СаласыҰлттық банк
Этимологиясы1. кредит – лат. creditum – қарыз, лат. credere – сену, сенім білдіру
ДефинициясыАқша-кредит мекемесінің берілетін кредиттің толық сомасын азайту үшін істейтін әрекеті.2. Әзербайжан: kredit siqnalı 3. Қырғыз: кредиттик сыгуу 4. Өзбек: kredit siqish 5. Түрік: kredi sıkmak 6. Ағылшын: credit squeeze 7. Испан: apretón de crédito 8. Неміс: Kreditklemme 9. Француз: resserrement du crédit 10. Бекітілген нұсқасы: кредит – несие; кредит; сжатие информации – ақпаратты сығымдау (2015 жылғы 6 қазан); сжатие данных – деректерді сығымдау (2016 жылғы 28 маусым); 11. Заңнамадағы қолданысы: кредит – кредит, сжатие – сығу; сығымдау 12. кредитное сжатие – кредитті сығымдау
Рейтинг
+2
8.арбитражированиеарбитраж жасау
СаласыҰлттық банк
Этимологиясы1. арбитраж – лат. arbitrium – шешім; фр. arbitrage – дауды делдалдық арқылы шешу
ДефинициясыТауарларды, жылжымайтын мүлікті, ресурстарды бір нарықта біршама төмен бағамен сатып алып, екінші бір нарықта неғұрлым жоғары бағамен қайта сату жолымен пайда табуды көздейтін кәсіпкерлік қызмет.2. Әзербайжан: arbitraj 3. Қырғыз: арбитраждоо 4. Өзбек: arbitraj 5. Түрік: arbitraj 6. Ағылшын: arbitration 7. Испан: arbitraje 8. Неміс: Schlichtung 9. Француз: arbitrage 10. Бекітілген нұсқасы: Биржевой арбитраж – биржалық төрелік (2003 жылғы 4 наурыз); Валютный арбитраж – валюталық арбитраж (2006 жылғы 27 қазан); арбитражное решение – төрелік шешім (2016 жылғы 7 желтоқсан) 11. Заңнамадағы қолданысы: арбитраж – арбитраж; төрелік 12. арбитражирование – арбитраждау
Рейтинг
+2
Анар Сағынтаева, Aibek Qali, Қуанышев Жапсарбай және 1
  • Ахметова Маржан 2 ай бұрын

    "Депозитарлық қолхатты" - "сақтау қолхаты", "капитал айналысын" - "капитал айналымы", "депонентті" - "салымшы", "кредит беруді азайтуды" - "несиені сығымдау" ("сығымдаудың" ауыс. мағынасы "аз-аздап, там-тұмдап" дегенді білдіреді), "арбитраж жасауды" - "арбитраждау" түрінде бекітуді ұсынамын.

Заманауи терминдер

Бүгінгі күннің шындығына айналған әлеуметтік-экономикалық және қоғамдық-саяси құбылыстармен қатар әртүрлі жаңа терминдер де дүниеге келіп жатыр. Олардың легі өткен кездегі жағдайға қарағанда тегеуріндірек пе деген ойға келесің. Ендеше бұл Толығырақ ...терминдерді "баланы жастан..." дегендей қазақ тілінің ішкі даму заңына бейімдеу жолдары қаншалықты қарастырылуда екен?
#Орысша нұсқасыҚазақша нұсқасыРейтинг
1.стартапіске қосу
2.тюнингбаптау
3.селфиселфи (өзін-өзі суретке түсіру)
4.кейскейс
5.хостелжатақхана
Ахметова Маржан, Sal wa, Анар Сағынтаева және 2
  • Ахметова Маржан 2 ай бұрын

    Пікіріңіз орынды. Қазақ тілінің сөздік құрамында белгілі бір терминнің мән-мағынасын толық ашатындай тілдік бірліктер болса, төл сөзімізбен беру, егер сәйкес келетін лексемалар кездеспесе, тілдің дыбыстық-артикуляциялық т.б. ерекшеліктеріне сәйкес бейімдеген жөн. Толығырақ ...Бұл мәселе латын әліпбиіне көшкеннен кейін өз шешімін табатын шығар.

Бекітуге ұсынылған терминдер
#Орысша нұсқасыҚазақша нұсқасыРейтинг
1.абдукцияабдукция
Саласыастрономия және физика
Этимологиясылат. ab – -ден және лат. ducere – жүргізу; лат. abductio – сыртқа серпу, алыстату; ұрлау
Дефинициясыпайымдауларды ортаға салудың танымдық процедурасы. Физика және астрономияда энергия, үдерістердің жұтылуы, таралып кетуі, өзге ғаламшарлықтар тарапынан ұрлану мағыналарын береді. 2. Әзербайжан: abdüksiyon 3. Қырғыз: абдукция 4. Өзбек: abduksiya 5. Түрік: abdüksiyon 6. Ағылшын: Abduction 7. Испан: Abducción 8. Неміс: Abduktion 9. Француз: Abduction 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. абдукция – абдукция
Рейтинг
+5
2.автокатодавтокатод
Саласыастрономия және физика
Этимологиясы
Дефинициясы1. Автокатод – автоэлектрлі эмиссия құбылысы негізінде жұмыс істейтін электрондардың еркін эмиттері. 2. Әзербайжан: avtomobil katotu 3. Қырғыз: автокатод 4. Өзбек: avtomobil katodi 5. Түрік: araba katodu 6. Ағылшын: car cathode 7. Испан: cátodo del coche 8. Неміс: Autokathode 9. Француз: cathode de voiture 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. автокатод – автокатод
Рейтинг
+4
3.автокоагуляцияавтокоагуляция
Саласыастрономия және физика
Этимологиясы
Дефинициясы1. Автокоагуляция – сыртқы әсерсіз өздігінен өтетін коагуляция. 2. Әзербайжан: otokoagulyasiya 3. Қырғыз: автокоагуляция 4. Өзбек: avtokoagulyatsiya 5. Түрік: avtokoagulyatsiya 6. Ағылшын: autocoagulation 7. Испан: autocoagulación 8. Неміс: Autokoagulation 9. Француз: autocoagulation 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. автокоагуляция – автокоагуляция
Рейтинг
+4
4.абсорбциометрабсорбцияметр
Саласыастрономия және физика
Этимологиясы
Дефинициясы1. Абсорбцияметр – ХІХ ғ. неміс химигі Роберт Вильгельм Бунзен тарапынан ойлап табылған, газдардың сұйықтықтардағы еру коэффицентін анықтауға арналған өлшеу аспабы. 2. Әзербайжан: absorbsiyometre 3. Қырғыз: абсорбциометр 4. Өзбек: absorbsiyometre 5. Түрік: absorpiometre 6. Ағылшын: absorptiometer 7. Испан: absorciometría 8. Неміс: Absorptiometer 9. Француз: absorptiomètre 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: абсорбциометр – абсорбциометр 12. абсорбциометр – абсорбцияметр
Рейтинг
+4
5.авиальавиаль
Саласыастрономия және физика
Этимологиясы
Дефинициясы1. Авиаль – құрамында 1,2%-ке дейін магний және 1,2%-ке дейін кремнийі бар деформацияланып ескіретін, тозатын, алюминді құймалар. Механикалық қасиеттері жоғары болғандыктан оларды самолет, кеме, автомобиль және машина жасау т.б. салаларда пайдаланады. 2. Әзербайжан: avial 3. Қырғыз: авиаль 4. Өзбек: avial 5. Түрік: avial 6. Ағылшын: avial 7. Испан: avial 8. Неміс: avial 9. Француз: avial 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. авиаль – авиаль
Рейтинг
+4
6.авогадро числоавогадро саны
Саласыастрономия және физика
Этимологиясы
Дефинициясы1. Авогадро саны (итальян физигі А. Авогадроның құрметіне аталған) – кез келген заттың грамм-молекуласындағы молекулалар не химиялық жай заттың грамм- атомындағы атомдар саны. А.с. N = 6,0225 х 10 23 моль – 1. Бұл – физика мен химиядағы тұрақты универсал шамалардың ең маңыздыларының бірі. 2. Әзербайжан: avogadro nömrəsi 3. Қырғыз: авогадро саны 4. Өзбек: avogadro raqami 5. Түрік: avogadro numarası 6. Ағылшын: avogadro number 7. Испан: numero de avogadro 8. Неміс: Avogadro-Nummer 9. Француз: numéro d'avogadro 10. Бекітілген нұсқасы: число – сан 11. Заңнамадағы қолданысы: число авогадро – авогадро саны 12. авогадро число – авогадро саны
Рейтинг
+4
7.авометравометр
Саласыастрономия және физика
Этимологиясы
Дефинициясы1. Авометр – тұрақты және ауыспалы электр ток тізбектерінің: ток күші, кернеу мен кедергі сияқты түрлі параметрлерді есептеуге арналған әмбебап аспап. 2. Әзербайжан: avtomat 3. Қырғыз: авометр 4. Өзбек: avometr 5. Түрік: avometr 6. Ағылшын: avometer 7. Испан: avómetro 8. Неміс: Avometer 9. Француз: avomètre 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: авометр – авометр 12. авометр – авометр
Рейтинг
+4
8.автогамма-радиометравтогамма-радийметр
Саласыастрономия және физика
Этимологиясы
Дефинициясы1. Автогамма-радиометр – радиоактивті элемент орындарын автомобиль көмегіне жүгіну арқылы әрі гамма-сәуле шығарудың жер бетіндегі интенсивтілігін өлшеу мен тіркеу жолымен жер беті іздестіруіне арналған аспап. 2. Әзербайжан: autogamma radiometr 3. Қырғыз: автогамма-радиометр 4. Өзбек: autogam radiometr 5. Түрік: otogamma radyometre 6. Ағылшын: autogamma radiometer 7. Испан: radiometro autogamma 8. Неміс: Autogamma-Radiometer 9. Француз: radiomètre autogame 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. автогамма-радиометр – автогамма-радийметр
Рейтинг
+4
9.автогезияавтогезия
Саласыастрономия және физика
Этимологиясыгрек. autуs - өзім және лат. adhaesio - жабысу; * a. autoadhesion, н. Autohäsion; ф. autoadhäsion; и. autoadhesion
Дефинициясы1. Автогезия      молекулалар әрекеттесуі мен диффузиясының бір көлемнен екінші көлемге өтуі нәтижесінде пайда болатын, түрлі заттардың көлемі беттерінің өзара жабысуы. 2. Әзербайжан: autogenez 3. Қырғыз: автогезия 4. Өзбек: avtogenez 5. Түрік: avtogeziya 6. Ағылшын: autogenesis 7. Испан: autogénesis 8. Неміс: Autogenese 9. Француз: autogenèse 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: 12. автогезия – автогезия
Рейтинг
+4
10.автогенавтоген
Саласыастрономия және физика
Этимологиясы
Дефинициясы1. Автоген – шамамен 3150⁰С жану температурасындағы жоғары температуралы от жалынын алуға арналған құрылғы. 2. Әзербайжан: autogen 3. Қырғыз: автоген 4. Өзбек: autogen 5. Түрік: autogen 6. Ағылшын: autogen 7. Испан: autogen 8. Неміс: autogen 9. Француз: autogène 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: автоген – автоген 12. автоген – автоген
Рейтинг
+4
11.автогенераторавтогенератор
Саласыастрономия және физика
Этимологиясы
Дефинициясы1. Автогенератор – бұл электромагнитті ауытқуларды алуға бағытталған генератор. Автогенератор ауытқуларды өз бетімен тудыра отырып, оларды энергия көздерінің энергиясынан түрлендіреді. 2. Әзербайжан: avtomatik generator 3. Қырғыз: автогенератор 4. Өзбек: avtomatik generator 5. Түрік: otomatik jeneratör 6. Ағылшын: auto generator 7. Испан: generador de auto 8. Неміс: Auto Generator
Рейтинг
+4
12.автодинавтодин
Саласыастрономия және физика
ЭтимологиясыАвто... және грекше dýnamis – күш, қабілет
Дефинициясы1. Автодин – генераторды үлгінің теңселмелі контурына орналастыру мен ядролық резонанстан өтуі барысындағы реакциға негізделген, ядролық магниттік резонансты бақылауға арналған автотеңселмелі құрылғы (әлсіз теңселулер генераторы). 2. Әзербайжан: autodyne 3. Қырғыз: автодин 4. Өзбек: autodyne 5. Түрік: аvtodina 6. Ағылшын: autodyne 7. Испан: autodino 8. Неміс: Autodyne 9. Француз: autodyne 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. автодин – автодин
Рейтинг
+4
13.автожиравтожир
Саласыастрономия және физика
Этимологиясыгрек. αύτός – өзім и γύρος – шеңбер
Дефинициясы1. Автожир ұшу барысында қозғалтқыш винттің авторотациясы режимінде еркін айналмалы негіз бетке сүйенетін винтқанатты ұшу құралы. 2. Әзербайжан: autogyro 3. Қырғыз: автожир 4. Өзбек: autogyro 5. Түрік: otojiro 6. Ағылшын: autogyro 7. Испан: autogiro 8. Неміс: Autogyro 9. Француз: autogyre 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: автожир – автожир 12. автожир – автожир
Рейтинг
+4
14.автоионизацияавтоиондану
Саласыастрономия және физика
Этимологиясы
Дефинициясы1. Автоиондау – газ атомдары мен молекулаларының күшті электр өрістеріндегі иондалуы үдерісі. 2. Әзербайжан: autoionizasiya 3. Қырғыз: автоиондануу 4. Өзбек: avtonomizatsiya 5. Түрік: öziyonlaşma 6. Ағылшын: autoionization 7. Испан: autoionización 8. Неміс: Autoionisierung 9. Француз: autoionisation 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. автоионизация – автоиондану
Рейтинг
+4
15.автоколебанияавтотербелістер
Саласыастрономия және физика
Этимологиясы
Дефинициясы1. Автотербелістер – тұрақты, яғни үдемесіз сыртқы әсерсіз энергия есебінен қамтамасыз етілетін, тізбексіз кері байланыссыз диссипативті динамикалық жүйедегі өшпейтін ауытқулар. 2. Әзербайжан : özünü salmaq 3. Қырғыз: автотермелүүлөр 4. Өзбек: o'z-o'zidan titraydi 5. Түрік: salınımları 6. Ағылшын: self-oscillations 7. Испан: auto-oscilaciones 8. Неміс: Eigenschwingungen 9. Француз : auto-oscillations 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: автоколебание – автотербеліс 12. автоколебания – автотербелістер
Рейтинг
+3
Sal wa, Анар Сағынтаева, Aibek Qali және 1
  • Ахметова Маржан 2 ай бұрын

    "Автотербелістер" сөзіндегі көптік мағына тудыратын -тер жалғауы артық. Өйткені "тербеліс" лексемасының "тербеліп қимылға түсу, қозғалыс, шайқалыс" деген мағынаны білдіретінін ескерсек, "тербеліс" сөзінің ішкі семасында бір емес, бірнеше рет жүзеге асырылатын Толығырақ ... іс-әрекет бар. Осы секілді қозғалыс (қозғалыстар емес) лексемасын мысалға келтіруімізге болады. Келесі, бекітуге ұсынылған "фазалық ауысулар" терминінің заңнамадағы қолданысы "фазовый – фазалық"; "переход – өту, ауысу" түрінде тілдің заңдылығына сәйкес дұрыс қолданылған, олай болса, осы термин құрамындағы -лар көптік жалғауының қандай қажеттілігі бар?

  • Ахметова Маржан 2 ай бұрын

    "Заттың агрегаттық күйі" дегенді "заттың агрегат күйі" деп өзгертуді ұсынамын. Сын есім тудырушы -тық жұрнағынсыз-ақ осы тіркесте заттың күйін анықтап тұр. "Кванттық сандар" орнына "квант сандарын" қолдансақ қалай болады?

  • Adilbek Japak 2 ай бұрын

    аддивтілік емес, аддивтік десе қалай?

Бекітуге ұсынылған терминдер
#Орысша нұсқасыҚазақша нұсқасыРейтинг
1.деформацияпішінсіздену
Саласыхимия
Этимологиясыағылш. deformation
Дефинициясы1.Деформация — сыртқы күштер, температура, фазалық түрленуі және ылғалдылықтың т.б. әсерінен пішіні мен өлшемдерінің өзгеруі барысында дене бөлшектерінің орнын ауыстыруына алып келетін үдеріс.2. Әзербайжан: deformasiya 3. Қырғыз: уруу 4. Өзбек: deformatsiyalari 5. Түрік: gerginlik 6.Ағылшын: deformation 7. Испан: deformación 8. Неміс: Verformung 9. Француз: déformation 10. Заңнама: - 11. Бекітілген: пішінсіздену (хим) 12. Ұсыныстар: деформация
Рейтинг
+3
2.дрейфығу
Саласыкөлік және жол қатынастары
Этимологиясыголланд. drift
Дефинициясы1. Дрейф   - бірдеңенің үнемі ауысуын, ауытқуын аңғартады. 1) кеменің жүзуінің ауытқуы. 2. Әзербайжан: drift 3. Қырғыз: айдалуу 4. Өзбек: drift 5. Түрік: sürüklenme 6. Ағылшын: drifting 7. Испан: deriva 8. Неміс: driften 9. Француз: dériver 10. Заңнама: - дрейф 11. Бекітілген : (ығу) (көлік және жол қатынас) 12. Ұсыныстар: дрейф
Рейтинг
+2
3.аморфностьбейтұрпаттық
Саласыхимия
Этимологиясыгр. amorphos — пішінсіз
Дефинициясы1. Аморфность — аморфты — қасиеттері кристал қалпына жеткен қатты заттар (шыны, табиғи және жасанды полимерлер). А. физикалық қасиеттері әр түрлі бағытта бірдей болып келеді 2. Әзербайжан: amorf 3. Қырғыз: натыйжасыз 4. Өзбек: amorf 5. Түрік: biçimsizliği 6. Ағылшын: amorphousness 7. Испан: amorfo 8. Неміс: amorph 9. Француз: amorphe 10. Заңнама: - 11. Бекітілген: бейтұрпаттық (хим) 12. Ұсыныстар: аморфты
Рейтинг
+2
4.тезаврацияалтын қорын жасау
Саласы(банк ісі)
Этимологиясыгрек. θησαυρός «қазына»
Дефинициясы1. Тезаврация, тезаврациялау  — 1) табыс табу үшін емес қорландыру үшін айналымнан құнды металдарды, монеталарды және банкноттарды алу; 2) елдің алтын қорын құру. 2. Әзербайжан: yığma 3. Қырғыз: зекети 4. Өзбек: to'plash 5. Түрік: istifleme 6. Ағылшын: hoarding 7. Испан: acaparamiento 8. Неміс: Horten 9. Француз: thésaurisation 10. Заңнама: - 11. Бекітілген : алтын қорын жасау 12. Ұсыныстар: тезаврациялау
Рейтинг
+2
5.дезодарантиіссіздендергі
Саласыхимия
Этимологиясыфр. dés — лингв. қосымша, және лат. odor — иіс
Дефинициясы1. Дезодора́нты   — жағымсыз иісті бәсеңдету, бүркеу және болдырмау үшін қолданылатын косметикалық бұйым.2. Әзербайжан: deodorant 3. Қырғыз: dezodarant 4. Өзбек: deodorant 5. Түрік: dezodarant 6. Ағылшын: deodorant 7. Испан: desodorante 8. Неміс: Deodorant 9. Француз: déodorant 10. Заңнама: - 11. Бекітілген: иіссіздендіргі (хим) 12. Ұсыныстар: дезодарант
Рейтинг
0
6.гипсғаныш
Саласыхимия
Этимологиясыгрек gypsos — бор, ок
Дефинициясы1. Гипс   минерал — өз құрамына екі су молекуласын кіріктіретін кальций сульфаты,негізінен гипс минералынан тұратын тұнба (шөгінді) тау жынысы; ғаныш – сульфаттар класының минералы. Химиялық формуласы CaSO 4 Һ 2 H 2 O. Моноклиндік сингонияда кристалданады.2. Әзербайжан: gips 3. Қырғыз: гипс 4. Өзбек: gips 5. Түрік: gips 6. Ағылшын: gypsum 7. Испан: yeso 8. Неміс: Gips 9. Француз: gypse 10. Заңнама: - 11. Бекітілген: ғаныш (хим) 12. Ұсыныстар: гипс
Рейтинг
-1
7.авизохабарлама
Саласы(банк ісі)
Этимологиясыитал. avviso
Дефинициясы1. Авизо   — бір банктің екінші банкке ақша аударғандығын, басқада да есеп айырысқандығын немесе банктің клиентіне аккредитив ашқанын, вексель ұсынғанын, сондай-ақ клиент есебіне ақша түскенін немесе шарт бойынша белгілі бір міндеттеме алған кәсіпорындар арасындағы өзара есеп айырысуда болған өзгерістер туралы хабарлайтын құжат. АВИЗО жіберудің тәртібі мен әдісі банктердің өзара келісім шарты арқылы белгіленеді. 2. Әзербайжан: ödəniş məsləhətləri 3. Қырғыз: кенеш 4. Өзбек: to'lov bo'yicha maslahat 5. Түрік: ödeme tavsiyesi 6. Ағылшын: payment advice 7. Испан: consejos de pago 8. Неміс: Zahlungsberatung 9. Француз: avis de paiement 10. Заңнама: - 11. Бекітілген : хабарлама 12. Ұсыныстар: авизо -хабрлама
Рейтинг
-1
8.фронт -офисмайдан –кеңсе
Саласы(банк ісі)
Этимологиясы
Дефинициясы1. Фронт-офис  — клиенттермен, тапсырыс берушілермен жұмысқа тікелей жұмыс жүргізетін процестері мен құрылым топтарының атауы. 2. Әзербайжан: ön ofisdə 3. Қырғыз: меймандарды каттоо жана 4. Өзбек: old ofis 5. Түрік: ön büro 6. Ағылшын: front office 7. Испан: oficina frontal 8. Неміс: Front Office 9. Француз: front office 10. Заңнама: - 11. Бекітілген : майдан –кеңсе 12. Ұсыныстар: фронт -офис
Рейтинг
-1
9.ампулашынақ
Саласыхимия
Этимологиясылат. ampulla  грек кішірейтілген ἀμφορεύς — амфора
Дефинициясы1. А́мпула   — қазіргі мағынасында жабық ауа жібермейтін дәрі - дәрмектерді сақталатын шыны ыдыс. 2. Әзербайжан : ampul 3. Қырғыз: ампула 4. Өзбек: ampulalar 5. Түрік: ampul 6. Ағылшын: ampoule 7. Испан: ampolla 8. Неміс: Ampulle 9. Француз: ampoule 10. Заңнама: - медицина ампула 11. Бекітілген: шынақ (хим) 12. Ұсыныстар: ампула
Рейтинг
-2
10.катализөршу
Саласыхимия
Этимологиясыгрек. katalysіs – бұзылу
Дефинициясы1. Катализ   – реакция өнімдерінің құрамына кірмейтін, бірақ реакцияға қатысатын катализаторлардың әсерінен реакция жылдамдығының өзгеруі. 2. Әзербайжан: kataliz 3. Қырғыз: катализаторлору 4. Өзбек: kataliz 5. Түрік: kataliz 6. Ағылшын: catalysis 7. Испан: catálisis 8. Неміс: Katalyse 9. Француз: catalyse 10. Заңнама: - катализ 11. Бекітілген : өршу (хим) 12. Ұсыныстар: катализ
Рейтинг
-2
11.катакомбықұлдилама
Саласыкөлік және қатынас жолдары
Этимологиясылат. саtасumbае
Дефинициясы1. Катако́мбы   — тар галереялардан, коридорлардан және жер асты орындарынан тұратын шағын табиғи және жасанды үңгірлер. 2. Әзербайжан: catacombs 3. Қырғыз: катакомбы 4. Өзбек: katakomblar 5. Түрік: mezarlıklar 6. Ағылшын: catacombs 7. Испан: catacumbas 8. Неміс: Katakomben 9. Француз: catacombes 10. Заңнама: - 11. Бекітілген : құлдилама (көлік және қаптынас жолдары) 12. Ұсыныстар:катакомбалар
Рейтинг
-2
Nurlan Berdigul, Болек Динара, Карлыгаш Узибаева және 3
  • по развитию языков 2 ай бұрын

    Гипс, ампула, дрейф, фронт-офис, катакомбы, дезодарант терминдері солай қалғанды дұрыс сияқты. Халықаралық терминдерді аудармалаудың аса қажеті жоқ. Мағынасы да, дыбысталуы да өзгеше болып тұрған сияқты.

  • Бекітуге ұсынылған терминдерге Келіспеймін.

  • Ахметова Маржан 2 ай бұрын

    "Иіссіздендергі" сөзін айтудың өзі қиындық турады және қандай сөзжасамдық үлгіге сәйкес жасалғаны да түсініксіз. Жаңа терминді жасауда тілдің лексика-грамматикалық, сөзжасамдық ерекшелігін ескеру қажет.

Басқа пікірлерді көрсету

Бекітуге ұсынылған терминдер
#Орысша нұсқасыҚазақша нұсқасыРейтинг
1.монотеизммонотеизм, бірқұдайлық
Саласы
Этимологиясыгрекше: μονος — «бір», θεος — «Құдай»
Дефинициясы1. тек бір ғана  Құдай  -  Аллаһ тағала  бар екендігіне негізделген сенім; осы доктринаға негізделген сенімнің діни жүйелері. Маңызды әлемдік діндер ішінде тек  Яһуди ,  Мәсіхшілік  және  Ислам  монотеистік болып табылады және шығу тегі бір. Бірақ бұл түсінік мағынасында ғана, өйткені шын мәнінде бірде-бір дін монотеистік негізде құрылмайды. Монотеизм діндердің даму тарихында өте кеш пайда болды. Рулық-тайпалық құрылыстың ыдырауы және ертедегі мемлекеттердің қалыптасу дәуірінде жеке тайпалардың құдайлары бір "пантеонға" (бір дін құдайларының жиналған жері) бірігіп, ең күшті тайпаның құдайы әдетте бірінші орында тұрды. Кейде бұл құдайдың абыздары оны бірден-бір жалғыз немесе бас құдайға (мыс., вавилондық Мардук) айналдыруға тырысты. Б.з.б 1-мың жылдықтың ортасы мен 2-жартысында қатал Монотеизм Арабияда б.з-дың 7 ғасырында енгізіліп, мұсылман діні догмаларының негізін қалады. 2. Әзербайжан: monotheizm 3. Қырғыз: тухид 4. Өзбек: monoteizm 5. Түрік: monoteizm 6. Ағылшын: monotheism 7. Испан: monoteísmo 8. Неміс: Monotheismus 9. Француз: monothéisme 10. Заңнамадағы қолданысы: монотеизм- монотеизм 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: монотеизм
Рейтинг
+3
2.мистификациятылсымдау
Саласы
Этимологиясыгр. mystes – «жасырын, құпия» + лат. facere - жасау
Дефинициясы1. қасақана шатастыру және алдау. 2. Әзербайжан: xəyanət 3. Қырғыз: жасалма 4. Өзбек: yolg'on 5. Түрік: muziplik 6. Ағылшын: hoax 7. Испан: engaño 8. Неміс: Scherz 9. Француз: canular10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: тылсымдау
Рейтинг
+3
3.мокшамокша
Саласы
Этимологиясысанскр. मोक्ष mokṣa IAST – «босану»
Дефинициясы 1. немесе му́кти (санскр. मुक्ति) индуизм мен джайнизмде — материалды өмір сүретін әлемдегі өмір мен өлімнен, барлық уайым-қайғыдан босану. 2. Әзербайжан: mokşa 3. Қырғыз: киргизский 4. Өзбек: moksha 5. Түрік: Moksha'ya 6. Ағылшын: moksha 7. Испан: moksha 8. Неміс: Moksha 9. Француз: Moksha 10. Заңнамадағы қолданысы: мокша- мокша 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: мокша
Рейтинг
+2
4.молвақауесет
Саласы
Этимологиясы
Дефинициясы1. Екі және одан да көп тұлғалар арасында «тізбектеліп», «ауыздан-ауызға» тарайтын, бейресми, ресми шеңберден шыққан, вербалды қоғамдық қарым-қатынас жиынтығы. Қауесет маркетинг қарым-қатынасының ең мықты құралдарының бірі және оны маркетинг мамандары барынша табыспен пайдаланады. 2. Әзербайжан: söz-söhbət 3. Қырғыз: ушак 4. Өзбек: mish-mishlar 5. Түрік: söylenti 6. Ағылшын: rumor 7. Испан: rumor 8. Неміс: Gerücht 9. Француз: rumeur 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: қауесет
Рейтинг
+2
5.молитвадұға, мінәжат
Саласы
Этимологиясы
Дефинициясы1.  1. Діншілдерде Құдайға, аруақтарға жүгінген кезде оқылатын белгілі мәтін. 2. Дұға ету, Құдайдан, аруақтардан тілек тілеп, діни-мистикалық тұрғыдан жүгіну. 2. Әзербайжан: namaz qılmaq 3. Қырғыз: тиленүү 4. Өзбек: ibodat qilish 5. Түрік: namaz 6. Ағылшын: prayer 7. Испан: oración 8. Неміс: Gebet 9. Француз: prière 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген:12. Ұсыныстар: дұға
Рейтинг
+2
6.монадамонада
Саласы
Этимологиясыгрек. μονάδα, еж. грек. μονάς, μονάδος — «бір, қарапайым болмыс», μόνος — «бір»
Дефинициясы1.   пифагоршыларға сәйкес, «құдай» немесе «алғашқы тіршілік иесі», «бір» немесе «бөлінбейтін бір бүтін» дегенді білдіретін. Кейінірек Жаңа дәуір мен қазіргі заманның әртүрлі философиялық жүйесінде, психология мен  эзотерикада қолданлатын көп мағыналы терминге айналды. 2. Әзербайжан: Monad 3. Қырғыз: monad 4. Өзбек: monad 5. Түрік: monad 6. Ағылшын: monad 7. Испан: mónada 8. Неміс: Monade 9. Француз: monade 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: монада
Рейтинг
+2
7.монархизммонархизм
Саласы
Этимологиясыгрек. μόναρχος сөзбе-сөз – «жалғыз өзі билеуші, әмірші»; грек. μόνος «бір» + грек. αρχός «билеуші»
Дефинициясы1. мақсаты монархияны орнату, сақтау немесе қайта қалпына келтіру болып табылатын қоғамдық-саяси қозғалыс. 2. Әзербайжан: monarxizm 3. Қырғыз: monarchism 4. Өзбек: monarxizm 5. Түрік: monarchism 6. Ағылшын: monarchism 7. Испан: monarquismo 8. Неміс: Monarchismus 9. Француз: monarchisme 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: монархизм
Рейтинг
+2
8.монизммонизм
Саласы
Этимологиясыкөне грекше: μόνος , грек. monos – «біреу, жалғыз»
Дефинициясы1. шындықтың, бар нәрсенің біртұтас бастамадан, бір негізден тұратынын мойындайтын ілім. Монизм алғашқыда барлық заттардың негізі су ( Фалес ), от ( Гераклит ),  апейрон  (Анаксимандр) деп түсіндірілетін “алғашқы зат” туралы түсінік ретінде қалыптасты.  Демокрит  материалистік Монизмнің,  Сократ пен  Платон  идеалистік Монизмнің негізін қалады. Орта ғасырлардағы құдай мен табиғаттың, жан мен тәннің, ой мен болмыстың дуализміне қарсы Монизмнің пантеистік түрі пайда болды. Қазіргі кездегі Монизмнің көптеген түрлері біртұтас әлем мәнінің түсіндірілуіне байланысты әртүрлі атауларға ие. Мысалы, әлемнің негізіндегі бөлінбестік Монизмі; өмір Монизмі; ойлау мен рух Монизмі; материя Монизмі; абстрактілі байланыстар Монизмі, т.б. Монизм тек дүниетаным принципі ғана емес, ол – құбылыстың ішкі бірлестігі мен байланысын, әрдайым абстарктіліктен нақтылыққа өрлеуді, жалпы заңнан оның ерекше түрлеріне көшуді талап ететін логикалық-методология принципіне негізделген. Мысал, диалектті логиканың Монизмдік талабы бойынша әрбір ғылым теориясының алғашқы ұғымы зерттелетін құбылыс тобының өзгеше табиғатын (нақтыны, жалпыны) белгілеуге тиіс, келесі теория анықтамалар жүйесінің өрістеуі сол табиғаттың сан алуан құбылысқа айналу өзгерістерінің негізгі заңдылығын дәлме-дәл қайта жаратуы керек. 2. Әзербайжан: monizm 3. Қырғыз: монизм 4. Өзбек: monizm 5. Түрік: bircilik 6. Ағылшын: monism 7. Испан: monismo 8. Неміс: Monismus 9. Француз: monisme 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: монизм
Рейтинг
+2
9.моногенизмбірнәсілділік
Саласы
Этимологиясымоно... және грек. genos — «шығу тегі»
Дефинициясы1. өмірдегі нәсілдердің бәрі адамның жер шарындағы әртүрлі географиялық аймақтарға мекендеуі нәтижесінде пайда болған,  Homo sapiens деген бір ғана түрінің бөлшегі болатын концепция. Бірнәсілділік антропологиялық фактілердің көптігімен, ең алдымен, адамзат нәсілдерінің араласуы ұрпақ жалғастығына әкелетін қабілетімен расталады. Бірнәсілділікті қазіргі ғалымдардың көпшілігі қолдайды. 2. Әзербайжан: monogenizm 3. Қырғыз: monogenism 4. Өзбек: monogenizm 5. Түрік: tek kökenlilik 6. Ағылшын: monogenism 7. Испан: monogenismo 8. Неміс: Monogenismus 9. Француз: monogénisme 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: бірнәсілділік
Рейтинг
+2
10.монополистический капитализммонополистік капитализм
Саласы
Этимологиясыеж. грек. μονοπώλιον – «сатуға берілген жекеменшік құқық», μόνος – «бір» (еж. индоевр. *men-) + πωλέω – «сату» (еж. индоевр. *pel- «сату, айырбастау» және  лат. capitalis – «негізгі, өте жақсы», 
Дефинициясы1. еркін бәсекелестік нарығын бақылауға, сондай-ақ олардың іс-әрекеттерін шектеуге қабілетті картельдер мен монополияларды дамытуға әсер еткен капитализмнің формасы немесе кезеңі. 2. Әзербайжан: inhisar kapitalizmi 3. Қырғыз: монополиялык капитализм 4. Өзбек: monopol kapitalizm 5. Түрік: tekelci kapitalizm 6. Ағылшын: monopoly capitalism 7. Испан: capitalismo monopolista 8. Неміс: Monopolkapitalismus 9. Француз: Le capitalisme monopoliste 10. Заңнамадағы қолданысы: Монополистический капитализм-Монополистік капитализм 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: Монополистік капитализм
Рейтинг
+2
11.мегаполисмегаполис, ірі қала
Саласы
Этимологиясыеж. грек. μεγᾰλό-πολις — сөзбе-сөз: «үлкен (ауқымды) қала» μέγας — «үлкен, кең, ірі» + πόλις — «қала»
Дефинициясы1. көптеген қалалар мен елді мекендердің қосылуы нәтижесінде пайда болатын ірі қоныстану аймағы. Қалалық агломерацияға қарағанда мегалополисте қоныстану формасының иерархиялық деңгейі жоғары болады. Мегалополис тек қалалық құрылыстардан ғана тұрмайды. Шамамен аумағының оннан тоғыз бөлігі ғана ашық жерлер болады. Дүниежүзінде қалыптасқан мегалополистерге Токио — Осока (Жапония), Рейн өзенінің орта және төменгі ағысында (Германия — Нидерланд), Лондон — Ливерпуль (Ұлыбритания), Ұлы көлдер (АҚШ — Канада) және Калифорния (АҚШ) аудандары жатады. Мегалополис Ежелгі Грекияның 35 елді мекенінің тұтасып кетуі нәтижесінде қалыптасқан Мегалополь қаласының атауынан пайда болған. 2. Әзербайжан: metropolis 3. Қырғыз: мегаполис 4. Өзбек: metropol 5. Түрік: megalopolis 6. Ағылшын: metropolis 7. Испан: metrópolis 8. Неміс: Metropole 9. Француз: métropole 10. Заңнамадағы қолданысы: мегаполис- мегаполис 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: мегаполис
Рейтинг
+2
12.медиакультурамедиамәдениет
Саласы
Этимологиясылат. medium – «орташа, орта, делдал» + лат. cultura – «жасау,өңдеу; тәрбие беру»
Дефинициясы1. медиамәдениет 20 ғасырда бұқаралық ақпарат құралдарының ықпалымен пайда болған және құрылған батыстың заманауи капиталистік қоғамын білдіреді. Термин БАҚ-тың (негізінен, телевидение, сондай-ақ баспасөз, радио және кино) қоғамдық пікірге ғана емес, сондай-ақ талғам мен құндылықтарға да жалпы және интеллектуалды тұрғыдан әсер ететінін білдіреді. 2. Әзербайжан: media mədəniyyəti 3. Қырғыз: медиа маданият 4. Өзбек: media madaniyati 5. Түрік: medya kültürü 6. Ағылшын: media culture 7. Испан: cultura de los medios 8. Неміс: Medienkultur 9. Француз: culture médiatique 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: медиамәдениет
Рейтинг
+2
13.медиапространствомедиакеңістік
Саласы
Этимологиясылат. medium – «орташа, орта, делдал» +  кеңістік
Дефинициясы1. жеке адамдар немесе олардың топтары және басқа да қауымдастықтар бірге және бір жерде әрекет ете алатын электронды айнала. Бұл кеңістікте олар нақты кеңістікке әсер ете алатын визуалды және дыбыстық орта құра алады. Олар бұл кеңістікте тиісінше, жазуды іске асыра алады және бақылай алады, бейне мен дыбысты жаңғырта алады, сондай-ақ оған қол жеткізе алады. 2. Әзербайжан: media sahəsi 3. Қырғыз: медиа-мейкиндик 4. Өзбек: media maydoni 5. Түрік: medya alanı 6. Ағылшын: media space 7. Испан: espacio multimedia 8. Неміс: Medienraum 9. Француз: espace média 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: медиакеңістік
Рейтинг
+2
14.монархмонарх
Саласы
Этимологиясыгрек. μόναρχος сөзбе-сөз – «жалғыз өзі билеуші, әмірші»; грек. μόνος «бір» + грек. αρχός «билеуші»
Дефинициясы1. мұрагерлікпен немесе (өте сирек) сайлау арқылы таңдалатын елбасы ( Император , Шахиншах ( падишах ), дәрежесі төмен;  патша ,  цезарь ,  кайзер ,  фараон ,  король ,  халиф , және дәрежесі төмен;  князь (герцог, ханзада),  тагавор ,  экзарх ,  негус ,  шах ,  шейх ,  сұлтан ,  әмір ,  хан ,  мәлік ,  бей ,  уәзір ,  тақсыр ,  махараджа  және т.б.); егемендігі бар тұлға. Еуропада монархтың князь (мысалы, Монако) немесе герцог (мысалы, Люксембург) деген титулы бар. Қашанда бодандық нысаны болып табылады және ешқашан тәуелді болмайды. 2. Әзербайжан: monarx 3. Қырғыз: монарх 4. Өзбек: monarx 5. Түрік: hükümdar 6. Ағылшын: monarch 7. Испан: monarca 8. Неміс: Monarch 9. Француз: monarque 10. Заңнамадағы қолданысы: Монарх- Монарх 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: монарх
Рейтинг
+1
15.монополизациямонополияландыру
Саласы
Этимологиясыеж. грек. μονοπώλιον – «сатуға берілген жекеменшік құқық», μόνος – «бір» (еж. индоевр. *men-) + πωλέω – «сату» (еж. индоевр. *pel- «сату, айырбастау»
Дефинициясы1. монополия орнату, бәсекелестікті жою; қандай да бір нәрсені іске асыруға берілген ерекше құқық. 2. Әзербайжан: inhisarçılıq 3. Қырғыз: монополдоштурууга 4. Өзбек: monopollashtirish 5. Түрік: tekelleşme 6. Ағылшын: monopolization 7. Испан: monopolización 8. Неміс: Monopolisierung 9. Француз: monopolisation 10. Заңнамадағы қолданысы: монополизация- монополияландыру 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: монополияландыру
Рейтинг
+1
Nurlan Berdigul, Болек Динара, по развитию языков және 4
  • Ахметова Маржан 2 ай бұрын

    Көне грек мифологиясындағы кейіпкер атауы Ментор (жалқы есімі) жалпылық сипатты иеленіп, ауыспалы мағынада жұмсалып , термин сөз ретінде қолданысқа енген. Мифология мазмұнына сәйкес кейіпкердің тәлімгер, жастарды тәрбиелеуші бейнесінде сомдалатынын Толығырақ ...ескерсек, "ментор" сөзінің орнына "тәлімгер" лексемасын қолдануға болады. Ал "ақылайтқыш" сөзінде кері бағалауыштық мән аңғарылатындықтан, бұл сөзді термин ретінде бекітуді қолдамаймын.

  • Бақытгүл Ысқақова 2 ай бұрын

    Мистификаторды түркітілдес халықтар ағылшын тіліндегі нұсқасын алып, өз тіліне икемдепті. біз де солай алуымыз керек еді.

  • Бақытгүл Ысқақова 2 ай бұрын

    Монотеизм демей-ақ бірқұдайлықты қолданса болады ғой. Онсыз да баламасыз терминдер жетерлік,

Туризм терминдері
#Орысша нұсқасыҚазақша нұсқасыРейтинг
1.ФрахтованиеФрахттау
Саласытуризм
Этимологиясыағыл. chartering
Дефинициясыжүкті, жолаушыларды теңіз (өзен) арқылы тасымалдағаны үшін не  кемені  басқа пішімде пайдаланғаны үшін қосыла иеленуші-тасымалдаушы мен  жалдаушы  (жалдау акысы) арасындағы келісім шарт, төлем түрі және тасымалдау құны..
Рейтинг
+3
2.АпартаментыАпартаменттер
Саласытуризм
Этимологиясыфр.  appartement — пәтер, итал.  appartamento — пәтер
Дефинициясыүй ішіндегі бөлме немесе бөлек тұрған пәтер.
Рейтинг
+2
3.Блок -чартерБлок -чартер
Саласытуризм
Этимологиясыағыл. charter - кеме жалдау
Дефинициясыжазбаша нысанда жасалатын әуе, теңіз немесе өзен тасымалы шартына сәйкес тасымалдау үшін бүкіл кемені немесе белгілі бір  кеме  бөлмелерін беру шарттары, яғни  көлік құралын  немесе оның бір бөлігін белгілі бір мерзімге не бір сапарға жалдау туралы шарт.
Рейтинг
+2
4.БунгалоБунгал
Саласытуризм
Этимологиясыхинди   बंगला  banglā —   бенгаль  стилінде; айтылуы — бунга́ло
Дефинициясытропикалық және оңтүстік елдерде туристерге жиі ұсынылатын бөлек үй . 
Рейтинг
+2
5.АннуляцияАннуляция
Саласытуризм
Этимологиясылат. annullo  жою
Дефинициясықандай болмасын актіні, шартты, құқықтар мен уәкілеттіктерді жарамсыз деп жариялау. 
Рейтинг
0
6.ДайвингДайвинг
Саласытуризм
Этимологиясыағыл. «diving» «to dive» — сүңгу
Дефинициясыарнаулы сүңгу құралдарымен су астында жүзу.
Рейтинг
0
по развитию языков, Анар Сағынтаева, Aibek Qali және 2
  • Ахметова Маржан 2 ай бұрын

    "Фрахттау" терминін осы қалпында жазу да, айту да тілдің заңдылығына сәйкес келмейді. Оны "Фрахт шарты" не "Жалдау шарты", "Тасымал шарты" деп өзгертуге болар еді.

  • Қызғалдақ 2 ай бұрын

    Келісемін

ҚОР ТОЛЫҚТЫРУ
#Орысша нұсқасыҚазақша нұсқасыРейтинг
1.АБСТРАКЦИЯАБСТРАКЦИЯ
СаласыЭкономика
Этимологиясылат. abstractio — «аудару»
Дефинициясынегізгі рөл атқармайтын және басты, айқындайтын өзара байланыстар мен тәуелділікті анықтау үшін анағұрлым нақты жағдайды алу мақсатында ескерілмеуі мүмкін экономикалық талдаудан кейбір экономикалық және экономикалық емес факторларды алып тастау арқылы экономикалық талдауды жеңілдету.
Рейтинг
+5
2.Бюджета доходыКіріс бюджеті
СаласыЭкономика
Этимологиясы
ДефинициясыҚазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес, Қазақстан Республикасының мемлекеттік билік органдарының, Қазақстан Республикасы субъектілерінің мемлекеттік билік органдарының және жергілікті өзін-өзі басқару органдарының қарауына өтеусіз және қайтарымсыз тәртіппен келіп түсетін ақша қаражаты.
Рейтинг
+5
3.Активы скрытыеЖасырын активтер
СаласыЭкономика
Этимологиясы
Дефинициясыбухгалтерлік есеп және нақты нарықтық құн бойынша құнның арасындағы сәйкессіздік.
Рейтинг
+4
4.Бюджета расходыБюджет шығындары
СаласыЭкономика
Этимологиясы
Дефинициясымемлекеттің және жергілікті өзін-өзі басқарудың міндеттері мен қызметтерін қаржылық тұрғыдан қамтамасыз етуге бағытталған ақша қаражаты.
Рейтинг
+4
5.АБСЕНТЕИЗМАБСЕНТЕИЗМ
СаласыЭкономика
Этимологиясылат. absentia – «болмау»
Дефинициясы1) меншік иесінің болмауы: жер рента түрінде ақшалай кіріс алатын, бірақ жерді өңдеуге және өндірістік тұрғыдан пайдалануға қатыспайтын меншік иесінен ажыратылған жерді пайдалану формасы; 2) қызметкердің жұмыста болмауы, дәлелді себеппен жұмысқа шықпауы.
Рейтинг
+3
6.АВУАРЫ / ASSETSАВУАРЛАР
СаласыЭкономика
Этимологиясыфр. avoir — «дәулет, мүлік, актив»
Дефинициясы1) төлем иелерінің міндеттері өтелетін, төлем төленетін әртүрлі активтер (ақша қаражаты, чектер, вексельдер, ақша аударымдары, аккредитивтер);
Рейтинг
+3
7.АНТИДЕМПИНГОВОЕ РЕГУЛИРОВАНИЕДЕМПИНГІГЕ ҚАРСЫ РЕТТЕУ
СаласыЭкономика
Этимологиясыағылш. dumping – «тастау»
Дефинициясыдемпингіге қарсы, яғни бәсекелесті ығыстыру және өтім нарығын жаулап алу мақсатында тауарларды сыртқы нарықта тастанды бағамен, өндіріс шығынынан төмен бағамен сатуға қарсы реттеу. Демпинг жоғары сапалы тауарды қамтамасыз ету кезінде өндірістің шығынын төмендетуге негізделген дұрыс бәсекелестікке қарама-қайшы болғандықтан, нарықтық экономикасы дамыған елдердің көпшілігінде демпингіге қарсы арнайы реттеу, заңнама бар немесе монополияға қарсы бағыты бар заңдарда тиісті шаралар қарастырылады.
Рейтинг
+3
8.АФФИЛИРОВАННЫЕ ЛИЦАҮЛЕСТЕС ТҰЛҒАЛАР
СаласыЭкономика
Этимологиясы
Дефинициясыкомпанияның қызметіне тікелей әсер етуге қабілетті жеке тұлғалар (инвесторлар). Олар инсайдерлік ақпаратқа қол жеткізе алады және олардың кәсіпорын, фирма, компания қызметі туралы мәліметтері бар. Үлестес тұлғаларға меншік иелері, әкімшілік қызметкерлері, ірі кредиторлар, аудиторлар, сондай-ақ үлестес тұлғалардың туған-туыстары жатқызылады.
Рейтинг
+3
9.АНТИМОНОПОЛЬНОЕ РЕГУЛИРОВАНИЕМОНОПОЛИЯҒА ҚАРСЫ РЕТТЕУ
СаласыЭкономика
Этимологиясымонополия -грек. monos – «бір» + poleo –«сатылды»
Дефинициясыеркін бәсекелестікті басуға және бағаларды бақылауға мүмкіндік беретін билікпен байланысты монополиялардың жағымсыз жақтарын еңсеруге бағытталған нормативтік-құқықтық актілер жүйесі.
Рейтинг
+2
10.Антимонопольное регулированиеМонополияға қарсы реттеу
СаласыЭкономика
Этимологиясы
Дефинициясытауар өндірушілердің арасында бәсекелестікті дамыту мақсатында өндірісті монополияландыруға қарсы бағытталған мемлекеттік шаралар жүйесі.
Рейтинг
+2
11.Биржа фондоваяҚор биржасы
СаласыЭкономика
Этимологиясы
Дефинициясыбағалы қағаздарды сату-сатып алу бойынша ұйымдастырылған және тұрақты түрде қызмет ететін нарық. Қор биржасының негізгі қызметтері – бағалы қағаздарды сату және бағалы қағаздардың нарықтық құнын белгілеу арқылы уақытша бос ақша қаражатын жұмылдыру болып табылады.
Рейтинг
+2
12.Бюджет консолидированныйШоғырландырылған бюджет
СаласыЭкономика
Этимологиясы
Дефинициясытиістіаумақтағы бюджетті жүйенің барлық деңгейіндегі бюджеттердің жинағы.
Рейтинг
+2
13.Бюджета дефицитТапшылық бюджеті
СаласыЭкономика
Этимологиясы
Дефинициясыбюджет шығынының кірістен асып кетуі.
Рейтинг
+2
14.Бюджетная структураБюджеттік құрылым
СаласыЭкономика
Этимологиясы
Дефинициясыэкономикалық қарым-қатынастарға және заң нормаларына негізделген елдегі барлық бюджет түрлерінің жиынтығы.
Рейтинг
+2
15.Бюджетное устройствоБюджеттік құрылғы
СаласыЭкономика
Этимологиясы
Дефинициясыбюджеттік жүйені құру кезінде негізге алынатын қағидаттар жиынтығы.
Рейтинг
+2
Nurlan Berdigul, Айгул Досмаилова, Анар Сағынтаева және 2
  • Айгул Досмаилова 2 ай бұрын

    Жасырын активтер, қор биржасы, шоғарландырылған бюджет, тапшылық бюджеті, үлестес тұлғалар т.б. терминдер қатары нормативтік талаптарға сәйкес келетін терминологиялық жасалымдар. Осы ретте, техника ғылымдарының салаларында өте жиі кездесетін терминдердің бірі - Толығырақ ...абсорбция. Бұл термин лат. absorptio яғни absorbere - сіңіру дегеннен туындаған. Жалпы ұғым мағынасы - сіңіру үдерісі. Сондықтан да уәжділігі түсініксін абсорбциядан, неге сіңіру деп алмасқа???

  • бакытгул искакова 2 ай бұрын

    өте дұрыс! Шама жеткенше баламасыз терминдерден қашу керек.

  • Дотация сөзін "демеу қаржы" деп алсақ қалай болар екен? Мазмұны жағынан "дотация" терминін қазақша жақсы ашып, дұрыс түсінуге мүмкіндік беретін сияқты.

Заманауи терминдер
#Орысша нұсқасыҚазақша нұсқасыРейтинг
1.ангрейджаңарту
2.аутлетшығу
3.кластеркластер
4.коучжаттықтырушы
5.мессиджхабарлама
Nurlan Berdigul, Айгул Досмаилова, Бауыржан Жонкешов және 4
  • Айгул Досмаилова 2 ай бұрын

    Қазіргі таңда терминдерге қойылатын прагматикалық талаптардың бірі - терминдердің замануилығы болып табылады. Алайда, бұл ретте заманауи деп терминді сол күйнде (шетел сөзі) қолдану емес. Дегенмен, құрметті әріптестер!!! асығыстыққа жол бермейік!!! Толығырақ ...Мәселен, аутлет термині шығу емес!!! Аутлет - "Формат торгового центра, специализирующегося на продаже одежды известных брендов со значительными скидками". Яғни жалпы мағынасы танымал бренд киімдерін арзан бағамен сататын сауда орталығы дегенді білдіреді. "Распродажа" дегенге ұқсас келеді.

Барлық қатысушылар