TEK TERMINKOM MÚSHELERİ ǴANA DAÝYS BERE ALADY! RTK 2026 jylǵy 5-otyrysynda bekitiletin termınder (jaratylystaný-matematıka baǵyty)
| № | SALASY | TERMIN SANY | RETTİK SANY |
| 1 | Baıqaý termınderi (2026) | 11 | 1-11 |
| 2 | Ihtıologıaıa salasy termınderi | 500 | 12-511 |

TEK TERMINKOM MÚSHELERİ ǴANA DAÝYS BERE ALADY! RTK 2026 jylǵy 5-otyrysynda bekitiletin termınder (jaratylystaný-matematıka baǵyty)
| № | SALASY | TERMIN SANY | RETTİK SANY |
| 1 | Baıqaý termınderi (2026) | 11 | 1-11 |
| 2 | Ihtıologıaıa salasy termınderi | 500 | 12-511 |
| # | Oryssha nusqasy | Qazaqsha nusqasy | Reıtıń | |
|---|---|---|---|---|
| 1. | блокчейн (байқау 2026) | tizbekjazba, blokcheın (2021) | блокчейн (байқау 2026)tizbekjazba, | +9 |
| 2. | варакушка | alabulbul | варакушкаalabulbulДефинициясы1. Alabulbul – kógildir óńesh mańyndaǵy ala-qula reńimen erekshelenetin Luscinia svecica túrine jatatyn usaq saıraýyq qus. 2. Etımologıasy: – 3. Ózbek: ko‘kto‘sh 4. Túrik: mavigerdan 5. Aǵylshyn: bluethroat 6. Nemis: Blaukehlchen 7. Bekitilgen nusqasy: – 8. Qoldaný salasy: Bıologıa 9. Zańnamadaǵy qoldanysy: – 10. Usynystar: «varakýshka» qus ataýyna usynylǵan «alabulbul» nusqasyn qoldaýdy usynamyz. Bul ataý qustyń syrtqy beınesi men tabıǵı erekshelikterine negizdelip jasalǵan. «Ala» syńary qustyń tamaq jáne tós tusyndaǵy túrli tústi qaýyrsyndaryna, al «bulbul» syńary onyń saıraǵyshtyq qasıetine baılanysty alynǵan. Osy eki sózdiń birigýi arqyly jasalǵan «alabulbul» ataýy qustyń ózine tán belgilerin tanytady ári qazaq tiliniń sózjasam zańdylyqtaryna sáıkes keledi. Ataýdyń maǵynasy túsinikti, aıtylýy jeńil jáne qazaq tilindegi qus ataýlarynyń jasalý úlgilerimen úılesedi. Sondyqtan «varakýshka» termıniniń qazaqsha balamasy retinde «alabulbul» nusqasyn bekitýge usynamyz. | +7 |
| 3. | интеллектуальные возможности / интеллектуальный потенциал (smart capability /intelligence capacity) | oıqýat | интеллектуальные возможности / интеллектуальный потенциал (smart capability /intelligence capacity)oıqýatДефинициясы1. Oıqýat – adamnyń aqparatty qabyldaý, túsiný, taldaý, este saqtaý, logıkalyq oılaý, máselelerdi sheshý jáne alǵan bilimin jańa jaǵdaılarda qoldaný qabiletteriniń jıyntyǵy. 2. Etımologıasy: – 3. Ózbek: intellektual imkoniyatlar 4. Túrik: entelektüel yetenekler 5. Aǵylshyn: intellectual abilities 6. Nemis: intellektuelle Fähigkeiten 7. Bekitilgen nusqasy: ıntellekt (2018), jazýshy zerdeliligi (2020), qaıta paıdalaný múmkindigi (2021) 8. Qoldaný salasy: Ádebıet jáne lıngvısıka, Bıologıa, Mádenıet jáne óner 9. Zańnamadaǵy qoldanysy: 1. Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańy 2025 jylǵy 17 qarashadaǵy № 230-VIII QRZ. ... Jasandy ıntellekt ... 2. Qazaqstan Respýblıkasy Premer-Mınıstriniń orynbasary – Jasandy ıntellekt jáne sıfrlyq damý mınıstriniń 2026 jylǵy 1 sáýirdegi № 171/NQ buıryǵy. ... "Jasandy ıntellekt týraly" Qazaqstan Respýblıkasy Zańynyń 13-babynyń 1-tarmaǵynyń 6) tarmaqshasyna sáıkes BUIYRAMYN ... 3. Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń 2026 jylǵy 6 qańtardaǵy № 1151 Jarlyǵy. ... jasandy ıntellekt jylyn jarıalaý týraly ... 4. Qazaqstan Respýblıkasy Jasandy ıntellekt jáne sıfrlyq damý mınıstriniń m.a. 2026 jylǵy 14 shildedegi № 413/NQ buıryǵy ... Jasandy ıntellekt ... 5. Qazaqstan Respýblıkasy Premer-Mınıstriniń orynbasary – Jasandy ıntellekt jáne sıfrlyq damý mınıstriniń 2025 jylǵy 22 qazandaǵy № 534/NQ buıryǵy ... 1) "Qazaqstan Respýblıkasynyń Jasandy ıntellekt jáne sıfrlyq damý mınıstrligi Telekomýnıkasıalar komıtetiniń Qostanaı jáne Soltústik Qazaqstan oblystary boıynsha óńiraralyq baılanys ınspeksıasy" respýblıkalyq memlekettik mekemesi týraly Ereje ... 10. Usynystar: termın quramyndaǵy "ıntellekt" termıni 2018 jyly bekitilgen, alaıda termınniń beretin maǵynasyn basshylyqqa ala otyryp, "oıqýat" termınin bekitýdi usynamyz. | +2 |
| 4. | когнитивные вычисления / когнитивная аналитика (сognitive сomputing /сognitive аnalytics) | oıtanym | когнитивные вычисления / когнитивная аналитика (сognitive сomputing /сognitive аnalytics)oıtanymДефинициясы1. Oıtanym – tabıǵı tildi óńdeý, mashınalyq oqytý, bilimdi usyný jáne qorytyndy jasaý sıaqty jasandy ıntellekt ádisterin biriktirip, qurylymdalǵan jáne qurylymdalmaǵan derekterdi óńdeýge, konteksti túsindirýge, tájirıbeden úırenýge jáne sheshim qabyldaýdy qoldaýǵa arnalǵan esepteý júıeleri men tehnologıalarynyń jıyntyǵy. 2. Etımologıasy: kognıtıv (lat. cognitio) – "taný"; analıtıka (gr. analytikós) – "taldaýǵa qatysty". 3. Ózbek: kognitiv hisoblash 4. Túrik: bilişsel hesaplama 5. Aǵylshyn: cognitive computing 6. Nemis: Cognitive Computing 7. Bekitilgen nusqasy: kognıtıvti-bıhevıorıstik teorıa (2022), kognıtıvıstıka (2021), evolúsıalyq algorıtmder kómegimen esepteý (2021) 8. Qoldaný salasy: Informatıka jáne esepteýish tehnıka, Matematıka, Statısıka, standarttaý jáne zıatkerlik menshik, Energetıka 9. Zańnamadaǵy qoldanysy: 1. Qazaqstan Respýblıkasy Premer-Mınıstriniń orynbasary – Jasandy ıntellekt jáne sıfrlyq damý mınıstriniń 2026 jylǵy 1 sáýirdegi № 171/NQ buıryǵy. ... kognıtıvti fýnksıalardy ... 2. Qazaqstan Respýblıkasy Premer-Mınıstriniń orynbasary – Jasandy ıntellekt jáne sıfrlyq damý mınıstriniń 2026 jylǵy 15 sáýirdegi № 202/NQ buıryǵy. ... kognıtıvti fýnksıalardy ... 3. Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ekonomıka mınıstrligi Statısıka komıteti Tóraǵasynyń 2020 jylǵy 5 aqpandaǵy № 19 buıryǵy. ... kognıtıvti fýnksıalardy ... 4. Qazaqstan Respýblıkasy Premer-Mınıstriniń orynbasary – Jasandy ıntellekt jáne sıfrlyq damý mınıstriniń 2026 jylǵy 10 sáýirdegi № 196/NQ buıryǵy. ... kognıtıvti fýnksıalardy ... 5. Qazaqstan Respýblıkasy Oqý-aǵartý mınıstriniń 2025 jylǵy 6 mamyrdaǵy № 104 buıryǵy. ... kognıtıvtik jáne oryndaýshylyq fýnksıalar ... 10. Usynystar: "oıtanym" termıni zańnamalyq qujattarda kezdespeıdi, alaıda termınniń maǵynasyn, uǵymdy dál berýdegi ýájdiligin basshylyqqa ala otyryp, "oıtanym" termınin bekitýdi usynamyz. | +1 |
| 5. | крапивник | úńgirek, tarǵyltaı | крапивникúńgirek, | +8 |
| 6. | лазурит | kókmıaá, kóktas, kók jyltyrtas | лазуритkókmıaá, | +3 |
| 7. | макадамия | makadamıaá aǵashy; maıjańǵaq | макадамияmakadamıaá aǵashy; | +3 |
| 8. | портативное зарядное устройство | qýatqor; tasymal qýatqor; yqsham qýatqor; portatıv qýatqor | портативное зарядное устройствоqýatqor; | +7 |
| 9. | птицы-мыши | obyrqustar; tyshqanqustar | птицы-мышиobyrqustar; | +7 |
| 10. | система искусственного интеллекта | zerdejúıe | система искусственного интеллектаzerdejúıeДефинициясы1. Zerdejúıe – mashınalyq oqytý, paıymdaý ne basqa ádisterdi paıdalanyp kiris derekterinen boljaý, usynys nemese sheshim shyǵaratyn baǵdarlamalyq-tehnıkalyq júıe. 2. Etımologıasy: ıntellekt (lat. intellectus) – aqyl-parasat; júıe (gr. systēma) – tutastyq. 3. Ózbek: sun’iy intellekt tizimi 4. Túrik: yapay zekâ sistemi 5. Aǵylshyn: artificial intelligence system 6. Nemis: KI-System; System der künstlichen Intelligenz 7. Bekitilgen nusqasy: jasandy ıntellekt júıesi (JI) (2023) 8. Qoldaný salasy: Zańtaný, Informatıka jáne esepteýish tehnıka, Pedagogıka jáne psıhologıa 9. Zańnamadaǵy qoldanysy: 1) Qazaqstan Respýblıkasynyń 2025 jylǵy 17 qarashadaǵy № 230-VIII QRZ «Jasandy ıntellekt týraly» Zańy. ... jasandy ıntellekt júıesin ... 2) Qazaqstan Respýblıkasy Oqý-aǵartý mınıstriniń 2022 jylǵy 3 tamyzdaǵy № 348 buıryǵy. ... jasandy ıntellekt quraldary men platformalaryn ... 3) .Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń 2025 jylǵy 19 mamyrdaǵy № 881 Jarlyǵy. ... Jasandy ıntellektini damytý jónindegi keńes týraly ... 4) Qazaqstan Respýblıkasynyń Kodeksi 2026 jylǵy 9 qańtardaǵy № 255-VIII QRZ. .... jasandy ıntellekt júıelerin qosa alǵanda, .. 5) Qazaqstan Respýblıkasy Úkimetiniń 2024 jylǵy 23 qańtardaǵy № 25 qaýlysy. ... jasandy ıntellekt platformasynyń operatory ... 10. Usynystar: "zerdejúıe" defınısıaásyna sáıkes keletin sátti balama termın bolǵanmen, zańnamalyq qujattarda «jasandy ıntellekt júıesi» naqty normatıvtik qoldanysqa ıe. «Sıstema ıskýsstvennogo ıntellekta (sıstema II) (artificial intelligence system (ai system)» uǵymyna usynylǵan «zerdejúıe» nusqasyn bekitýdi sala mamandarymen talqylaý kerek. | -1 |
| 11. | страусообразные | túıequstektester | страусообразныеtúıequstektesterДефинициясы1. Túıequstektester – Struthioniformes otrádyna jatatyn, ushpaıtyn iri deneli túıequstar toby. 2. Etımologıasy: – 3. Ózbek: tuyaqushsimonlar 4. Túrik: devekuşu benzeri 5. Aǵylshyn: ostriches; Struthioniformes 6. Nemis: Straußenvögel 7. Bekitilgen nusqasy: – 8. Qoldaný salasy: Bıologıa 9. Zańnamadaǵy qoldanysy: 1) Eýrazıalyq ekonomıkalyq komısıa Alqasynyń 2021 jylǵy 28 jeltoqsandaǵy № 186 sheshimi ... túıequstarǵa jáne qustardyń osy túrleriniń ... 2) Qazaqstan Respýblıkasynyń Strategıalyq josparlaý jáne reformalar agenttigi Ulttyq statısıka búrosy Basshysynyń 2021 jylǵy 29 qarashadaǵy № 39 buıryǵy. ... fermalarda ósiriletin túıequstar ... 3) Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń 2026 jylǵy 8 qyrkúıektegi № 329 buıryǵy. ... Asyl tuqymdy túıequstardyń tizilimi ... 4) Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ekonomıka mınıstrligi Statısıka komıteti Tóraǵasynyń 2016 jylǵy 2 jeltoqsandaǵy № 298 buıryǵy. ... túıequstar ... 10. Usynystar: «túıequstárizdiler», "túıequstektester" termın retinde bekitilmegenmen, bıologıada qoldanysta bar. Sala mamandarynyń, Komısıanyń taoqylaýyna usynylady., | +6 |
| 12. | забор воды | sý alý | забор водыsý alýДефинициясы1. Cý alý – sý kózinen belgili bir maqsatta sýdy alý jáne ony sý paıdalaný nemese tehnologıalyq prosesterge baǵyttaý úderisi. 2. Etımologıasy: – 3. Ózbek: suv olish 4. Túrik: su alma 5. Aǵylshyn: water intake 6. Nemis: wasserentnahme 7. Bekitilgen nusqasy: sýaǵyzǵy (2024) 8. Qoldaný salasy: Aýyl sharýashylyǵy, Geologıa, geodezıaá jáne geografıa, Ken isi jáne metalýrgıa, Sý sharýashylyǵy, Energetıka 9. Zańnamadaǵy qoldanysy: 1.Qazaqstan Respýblıkasynyń 2007 jylǵy 5 aqpandaǵy N 228 Zańy ... aldyn alý ... 2.Qazaqstan Respýblıkasynyń 2011 jylǵy 2 aqpandaǵy № 403-IV Zańy ...Sý qorǵaý ... 3.Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańy 2026 jylǵy 14 shildedegi № 350-VIII QRZ ... 4.Qazaqstan Respýblıkasy Bas prokýratýrasynyń Quqyqtyq statısıka jáne arnaıy esepke alý jónindegi komıteti tóraǵasynyń 2019 jylǵy 9 qazandaǵy № 119 n/q buıryǵy ... esepke alý ... 5.Qazaqstan Respýblıkasy Aýyl sharýashylyǵy mınıstriniń 2015 jylǵy 14 qazandaǵy № 18-05/928 buıryǵy ... Sý aıdyndaryna balyq jiberý ... 10. Usynystar: joǵaryda berilgen derekterdi basshylyqqa ala otyryp, "sý alý " nusqasyn qoldaımyz. | +9 |
| 13. | заведомо ложное показание | kórineý jalǵan kórsetpe | заведомо ложное показаниеkórineý jalǵan kórsetpeДефинициясы1. Kórineý jalǵan kórsetpe – adamnyń shyndyqqa sáıkes kelmeıtinin bile tura, tergeý, sot nemese ózge de ýákiletti organ aldynda ádeıi jalǵan málimet berýi. 2. Etımologıasy: – 3. Ózbek: ataylab yolgʻon ko‘rsatma 4. Túrik: kasten yalan tanıklık 5. Aǵylshyn: knowingly false testimony 6. Nemis: wissentlich falsche aussage 7. Bekitilgen nusqasy: kórineý jalǵan sóz jetkizý (2025), kórineý jalǵan (zań.) (2003) 8. Qoldaný salasy: Áskerı is, Zańtaný, Sý sharýashylyǵy, Ekonomıka jáne qarjy 9. Zańnamadaǵy qoldanysy: 1.Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańy 2018 jylǵy 26 jeltoqsandaǵy № 202-Vİ QRZ. ... kórineý jalǵan saraptamalyq ... 2.Qazaqstan Respýblıkasynyń 2011 jylǵy 9 qarashadaǵy 490-IV Zańy ... kórsetpeý 119-bap. ... 3.Qazaqstan Respýblıkasynyń 2012 jylǵy 13 qańtardaǵy № 543-IV Zańy ... kórineý jalǵan saraptamalyq ... 4.Qazaqstan Respýblıkasynyń 2010 jylǵy 12 naýryzdaǵy № 254-IV Zańy ... jalǵan bolýyna ... 5.Qazaqstan Respýblıkasy Bas Prokýrorynyń 2012 jylǵy 4 qyrkúıektegi № 105 Buıryǵy. ... kórineý jalǵan málimetterdi ... 10. Usynystar: joǵaryda berilgen derekterdi basshylyqqa ala otyryp, "kórineý jalǵan kórsetpe " nusqasyn qoldaımyz. | +2 |
| 14. | заводской метод воспроизводства | ósim molaıtýdyń zaýyttyq tásili | заводской метод воспроизводстваósim molaıtýdyń zaýyttyq tásiliДефинициясы1. Ósim molaıtýdyń zaýyttyq tásili – tabıǵı kóbeıý úderisin arnaıy balyq ósirý kásiporyndarynda qoldan uryqtandyrý, ınkýbasıalaý, dernásilder men shabaqtardy ósirý arqyly júzege asyratyn jasandy molyqtyrý ádisi. 2. Etımologıasy: – 3. Ózbek: zavod usulida ko‘paytirish 4. Túrik: kuluçkahane yöntemiyle üretim 5. Aǵylshyn: hatchery propagation method 6. Nemis: vermehrung im brutbetrieb 7. Bekitilgen nusqasy: zaýyttyq synaq (kólik j/e qat. jol.) (2015), ónim (2022), tásil (2022) 8. Qoldaný salasy: Aýyl sharýashylyǵy, Bıologıa, Sý sharýashylyǵy, İs júrgizý jáne muraǵat isi, Ekologıa 9. Zańnamadaǵy qoldanysy: 1.Qazaqstan Respýblıkasynyń 2008 jylǵy 5 shildedegi N 62-IV Zańy ... zaýyttyq, bir tuqym ... 2.Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańy 2022 jylǵy 21 jeltoqsandaǵy № 166-VII QRZ. ... aıqyndalǵan tásili ... 3.Qazaqstan Respýblıkasynyń 2004 jylǵy 9 shildedegi N 593 Zańy. ... ósimdi molaıtý ... 4.Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańy 1999 jylǵy 11 qarasha N 473-I ... bazasyn molaıtýdyń ... 5.Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańy 2015 jylǵy 17 shildedegi № 332-V QRZ ... ósimin molaıtý jáne olardy utymdy ... 10. Usynystar: joǵaryda berilgen derekterdi basshylyqqa ala otyryp, "ósim molaıtýdyń zaýyttyq tásili " nusqasyn qoldaımyz. | +9 |
| 15. | завоз | jetkizý, jetkizilim | завозjetkizý, | +9 |

«BEKİTİLGEN TERMINDERGE Monıtorıń JÚRGİZÝ» JOBASYNYŃ QORYTYNDY SEMINARY




Oıǵa alǵan isińizdi aıaqtaǵanyńyzǵa biz de qýanyshtymyz. Alaıda siz naqty qandaı taqyrypta jumys jasaǵanyńyzdy aıtpadyńyz. Sonymen qatar termınderdi bazaǵa engizý boıynsha "Ádilet.kz" saıtyna ótinish bildirip otyrsańyz, ol bizdiń quzyretimizde emes. Tolyǵyraq ...Al eger "Termınkom.kz" saıtyna engizýdi surap otyrsańyz, e-ótinish portaly arqyly Tİl saıasaty komıtetine hat jazýyńyzǵa bolady.
Qurmetti, Nurali Bigozin, zań mátinderiniń negizinde úshtildik termınologıalyq qor jasap jatqandaryńyzdy qýana quptaımyz. Bul materıaldaryńyz ári qaraı qandaı eńbek retinde qoldanysqa engiziledi? Sıfrlyq baza jasaısyzdar ma, sózdik qurastyrasyzdar ma, Respýblıkalyq Tolyǵyraq ...termınologıa komısıasyna usynasyzdar ma? (Siltemelerińiz ashylmady).