Ескерту! Хабарлама қалдыру үшін сайтқа кіру керек.
Сарапшы мамандар
Бекітуге ұсынылған терминдер
| # | Орысша нұсқасы | Қазақша нұсқасы | Рейтинг | |
|---|---|---|---|---|
| 1. | залежь | кеніш; жатын жер (с/хоз) (терминологиялық сөздіктің 5-томы) кен, шоғыр (sozdik.kz) кенжатын (Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану кодексі) | залежькеніш; жатын жер (с/хоз) (терминологиялық сөздіктің 5-томы) кен, шоғыр (sozdik.kz) кенжатын (Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану кодексі)ДефинициясыЗа́лежь, за́лежи — сельскохозяйственные угодья, ранее использовавшиеся как пашня, но не используемые больше года, начиная с осени, под посев сельскохозяйственных культур и под пар. Ұсыныс: кенжатын | +10 |
| 2. | оконтуривание | кескіндеу (sozdik.kz) контурлау жиектеу (Termincom.kz ) | оконтуриваниекескіндеу (sozdik.kz) контурлау жиектеу (Termincom.kz )Дефинициясынаносить контур; изображать на плане границы распространения искомого полезного ископаемого; очерчивать определять (размеры, очертания). Ұсыныс: контурлау | +8 |
| 3. | нефтяная оторочка | жұлынды шоғыры шоғыры мұнай жұлындысы (sozdik.kz) мұнай жұлындысы (Termincom.kz ) | нефтяная оторочкажұлынды шоғыры шоғыры мұнай жұлындысы (sozdik.kz) мұнай жұлындысы (Termincom.kz )ДефинициясыНефтяной оторочкой называют нефтяную часть двухфазной залежи, газ в которой занимает намного больший объем, чем нефть. Ұсыныс: мұнай жұлындысы. Ұсыныс: мұнай жұлындысы | +4 |
| 4. | свабирование | піспектеу (sozdik.kz) | свабированиепіспектеу (sozdik.kz)Дефинициясысвабирование - (англ. swabbing, от swab — швабра, банник) способ добычи нефти с помощью поршня, подвешенного на тросе или грузовой штанге и оборудованного обратным клапаном и уплотнительными манжетами. Ұсыныс: сұңғылау | +6 |
| 5. | гидропескоструйная перфорация | гидропескоструйная очистка (неф) -суқұмарынды тазалау; гидропескоструйная очистная камера (маш) - сулы құммен тазарту бөлмешесі (sozdik.kz) | гидропескоструйная перфорациягидропескоструйная очистка (неф) -суқұмарынды тазалау; гидропескоструйная очистная камера (маш) - сулы құммен тазарту бөлмешесі (sozdik.kz)ДефинициясыВ нефтяной промышленности особое место отведено технологическим процессам. Так, гидропескоструйная перфорация скважин применяется, как один из основных способов пробивания отверстий в колонне буровой. Делается это напротив нефтеносной области с целью усилить или же стимулировать поток углеводородного сырья. Ұсыныс: гидроқұмды перфорациялау. Ұсыныс: гидроқұмды перфорациялау | +3 |
| 6. | нагнетательная скважина | айдау ұңғымасы (sozdik.kz) нагнетение – қысыммен айдау (терминологиялық сөздіктің 5-томы) | нагнетательная скважинаайдау ұңғымасы (sozdik.kz) нагнетение – қысыммен айдау (терминологиялық сөздіктің 5-томы)ДефинициясыНагнетательная скважина предназначается для закачки в продуктивные пласты воды, газа, теплоносителей, а также воздушной или парокислородно-воздушной смеси и др. Ұсыныс: қысыммен айдау ұңғымасы. Ұсыныс: қысыммен айдау ұңғымасы | +4 |
| 7. | корродирующие компоненты | корродирование – жемірілу коррозия – жемірілу (терминологиялық сөздіктің 5-томы) коррозия - зең; коррозия; тоттану; тотығу; тотық (sozdik.kz) коррозионные вещества – коррозиялық заттар (Termincom.kz ) | корродирующие компонентыкорродирование – жемірілу коррозия – жемірілу (терминологиялық сөздіктің 5-томы) коррозия - зең; коррозия; тоттану; тотығу; тотық (sozdik.kz) коррозионные вещества – коррозиялық заттар (Termincom.kz )Дефинициясыто же, что коррозировать; подвергать (подвергнуть) коррозии. Ұсыныс: коррозия компоненттері. Ұсыныс: коррозия компоненттері | -1 |
| 8. | обсадная колонна | шегендеу бағаны (терминологиялық сөздіктің 18-томы) шегендеу бағаны (sozdik.kz) шегендеу бағаны (Termincom.kz ) | обсадная колоннашегендеу бағаны (терминологиялық сөздіктің 18-томы) шегендеу бағаны (sozdik.kz) шегендеу бағаны (Termincom.kz )ДефинициясыТехнологическое назначение обсадных труб – установка в свежепробуренной скважине с целью её укрепления, предотвращения осыпания земли, сползания грунта и в итоге прекращения функционирования добывающего участка. В таком применении труба ещё называется обсадной колонной. Ұсыныс: шегендеу бағаны | +5 |
| 9. | обводнение | су басу (sozdik.kz) суландыру (терминологиялық сөздіктің 17-томы) суайдау; суландыру; сутоғыту (Termincom.kz ) обводнение нефтяного пласта – мұнайлы қойнауқатқа су айдау (Termincom.kz ) | обводнениесу басу (sozdik.kz) суландыру (терминологиялық сөздіктің 17-томы) суайдау; суландыру; сутоғыту (Termincom.kz ) обводнение нефтяного пласта – мұнайлы қойнауқатқа су айдау (Termincom.kz )ДефинициясыОбводне́ние — комплекс мероприятий, главным образом гидротехнических, проводимых в безводных и маловодных районах для обеспечения их водой путём освоения местных ресурсов и/или переброски её с других территорий при помощи...Ұсыныс: суландыру | +5 |
| 10. | душирующее устройство | душирующее устройствоДефинициясыНебольшой ручной душ, с помощью которого смывают крупные остатки пищи с посуды перед загрузкой в посудомоечную машину. Как правило, устанавливается вместе со специальным столом и ванной. Ұсыныс: ауа тазартқыш қондырғы | +2 | |
| 11. | отбойная тумба | отбойная плита – тойтарушы тақта (терминологиялық сөздіктің 18-томы) отбойная плита – тойтарушы тақта (Termincom.kz ) | отбойная тумбаотбойная плита – тойтарушы тақта (терминологиялық сөздіктің 18-томы) отбойная плита – тойтарушы тақта (Termincom.kz )ДефинициясыПрочные стальные тумбы для установки в помещениях, предназначенные для защиты оборудования и для предупреждения наезда. Тумбы можно закреплять при помощи дюбелей на бетонном полу. Ұсыныс: ұрғыш тумбалар | +2 |
| 12. | грозовое перенапряжение | грозовое перенапряжениеДефинициясыГрозовые перенапряжения появляются в РУ электростанций при прямом поражении их молнией, при набегании грозовых волн с ЛЭП, а также в результате обратных перекрытий изоляции с опоры, оказавшейся под высоким потенциалом при грозовом ударе в ее вершину или трос. Грозовые перенапряжения возникают при разрядах молнии. Ұсыныс: найзағайдан болатын асқын кернеу | +2 | |
| 13. | громоотвод | жайтартқыш, жай тартқыш (Termincom.kz) найзағай тартқыш (sozdik.kz) | громоотводжайтартқыш, жай тартқыш (Termincom.kz) найзағай тартқыш (sozdik.kz)Дефинициясыгромоотвод – это железный шест, который помещают как можно выше над сооружением и соединяют проводом с землей. И весь гигантский электрический разряд молнии, не причинив никому вреда, уходит в землю. Ұсыныс: найзағайтартқыш | +5 |
| 14. | преобразователь | өңдегіш; түрлендіргіш (sozdik.kz) преобразователь тока → электр тоғын өңдегіш | преобразовательөңдегіш; түрлендіргіш (sozdik.kz) преобразователь тока → электр тоғын өңдегішДефинициясыПреобразователь электрической энергии - электротехническое устройство. Ұсыныс: түрлендіргіш | +6 |
| 15. | электропроводка | электр сымдар жүйесі (sozdik.kz), Электртартылым, электрлік сым (Termincom.kz) | электропроводкаэлектр сымдар жүйесі (sozdik.kz), Электртартылым, электрлік сым (Termincom.kz)ДефинициясыЭлектропроводка – это совокупность проводок и кабелей, а также относящихся к ним креплений, которые поддерживаются различными защитными конструкциями и деталями. Ұсыныс: электр сымы | +6 |
Ескерту! Хабарлама қалдыру үшін сайтқа кіру керек.
Бекітуге ұсынылған терминдер
| # | Орысша нұсқасы | Қазақша нұсқасы | Рейтинг | |
|---|---|---|---|---|
| 1. | дросселирование | дроссельдеу | дросселированиедроссельдеуДефинициясы1. Дроссельдеу – өту арнасы – дроссельдің тарылуы арқылы немесе кеуек аражабын арқылы өту кезінде газ немесе бу қысымының төмендеуі.2. Әзербайжан: döymə 3. Қырғыз: дем кыстыгуу 4. Өзбек: qisqartirish 5. Түрік: boğucu 6. Ағылшын: throttling 7. Испан: estrangulamiento 8. Неміс: Drosselung 9. Француз: étranglement 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: дросселирование – дроссельдеу 12. дросселирование – дроссельдеу | +5 |
| 2. | дросселирование газа | газдың дроссельденуі | дросселирование газагаздың дроссельденуіДефинициясы1. Газдың дроссельденуі – дроссель арқылы өтуі кезінде газ ағыны қысымының төмендеуі.2. Әзербайжан: qaz tənzimləmə 3. Қырғыз: газ дроссельденуи 4. Өзбек: gazni qisqartirish 5. Түрік: gaz azaltma 6. Ағылшын: gas throttling 7. Испан: estrangulamiento de gas 8. Неміс: Gasdrosselung 9. Француз: étranglement du gaz 10. Бекітілген нұсқасы: газ – газ 11. Заңнамадағы қолданысы: дросселирование – дроссельдеу; газ – газ 12. дросселирование газа – газдың дроссельденуі | +4 |
| 3. | потенциальная яма | потенциалдық шұңқыр | потенциальная ямапотенциалдық шұңқырДефинициясы1. Потенциалдық шұңқыр – Потенциалдық шұңқыр – бөлшектер өзара әсерлескенде бөлшектердің потенциалдық энергиясының оның сыртындағыдан аз болатын физикалық табиғаты анықталатын кеңістіктің шектеулі бөлігі. Потенциалдық шұңқырдың формасы мен оның мөлшерлері бөлшектердің өзара әрекеттесуінің физикалық табиғатымен анықталады. «Потенциалдық шұңқыр» түсінігі атомдық және молекулалық физикада, қатты денелер мен атомдық ядро физикасында кең қолданылады. 2. Әзербайжан: potensial yaxşı 3. Қырғыз: мүмкүн болгон аң 4. Өзбек: mumkin bo'lgan quduq 5. Түрік: potansiyel iyi 6. Ағылшын: potential well 7. Испан: pozo potencial 8. Неміс: Potenzial gut 9. Француз: bien potentiel 10. Бекітілген нұсқасы: экономический потенциал – экономикалық әлеует (2016 жылғы 8 желтоқсан); теория потенциалов – потенциялар теориясы (1971-1981); потенциал – әлеует (1995); потенциальный – ықтимал, қарымды, әлеуметті (1999 жылғы 6 қазан); биотермическая яма – биотермиялық шұңқыр (1971-1981) 11. Заңнамадағы қолданысы: потенциальный – әлеуетті; потенциалды 12. потенциальная яма – потенциалдық шұңқыр | +5 |
| 4. | центр давления | қысым орталығы | центр давленияқысым орталығыДефинициясы1. Қысым орталығы – дененің қоршаған ортаның денеге тепе-тең әрекет ететін қысым күшінің әрекет ету сызығы мен денеге келтірілген жазықтықты қиылысатын нүктесі.2. Әзербайжан: təzyiq mərkəzi 3. Қырғыз: басымдын центри 4. Өзбек: bosim markazi5. Түрік: basınç merkezi 6. Ағылшын: pressure center 7. Испан: centro de presión 8. Неміс: Druckzentrum 9. Француз: centre de pression 10. Бекітілген нұсқасы: угол центральный – центрлік бұрыш, орталық бұрыш (2015 жылғы 11 желтоқсан); давление – қысым 11. Заңнамадағы қолданысы: давление – қысым; центр – орталық 12. центр давления – қысым орталығы | +6 |
| 5. | центр масс | массалар орталығы | центр массмассалар орталығыДефинициясы1. Массалар орталығы – дененің қозғалысын немесе бөлшектер жүйесін тұтас нәрсе ретінде сипаттайтын геометриялық нүкте. Ауырлық центрі ұғымымен бірдей емес (көбінесе сәйкес келіп жатқанымен). 2. Әзербайжан: kütləvi mərkəz 3. Қырғыз: масса центри 4. Өзбек: massa markazi 5. Түрік: kütle merkezi 6. Ағылшын: center of mass 7. Испан: centro de masa 8. Неміс: Schwerpunkt 9. Француз: centre de masse 10. Бекітілген нұсқасы: угол центральный – центрлік бұрыш, орталық бұрыш (2015 жылғы 11 желтоқсан); масса – салмақ; масса 11. Заңнамадағы қолданысы: центр – орталық; масса – салмақ; масса 12. центр масс – массалар орталығы | +4 |
| 6. | центральная сила | орталық күш | центральная силаорталық күшДефинициясы1. Орталық күш – әрекет ету сызығы дененің кез келген қалпында «күш орталығы» деп аталатын нүкте арқылы өтетін күш. 2. Әзербайжан: mərkəzi qüvvə 3. Қырғыз: центирлик куч 4. Өзбек: markaziy kuch 5. Түрік: central force 6. Ағылшын: central force 7. Испан: fuerza central 8. Неміс: zentrale Kraft 9. Француз: force centrale 10. Бекітілген нұсқасы: угол центральный – центрлік бұрыш, орталық бұрыш (2015 жылғы 11 желтоқсан); сила – күш 11. Заңнамадағы қолданысы: сила – күш; центр – орталық; 12. центральная сила – орталық күш | +3 |
| 7. | истина двойственная | қосарлас ақиқат, қосарлас ақиқат, екіжар ақиқат | истина двойственнаяқосарлас ақиқат, қосарлас ақиқат, екіжар ақиқатДефинициясы1. (немесе қосарлас шындық) ортағасыр дәуірінде пайда болған және ғылымның, ақылдың діннен тәуелсіз екенін, дербестігін пайымдауға бағытталған философия ақиқаты мен діни ақиқаттың өзара байланысты еместігі туралы ілімді білдіретін термин. Ол араб философиясында айқын берілген.2. Әзербайжан:həqiqət dualistdir 3. Қырғыз:чыныгы кош 4. Өзбек:haqiqat dualistik 5. Түрік:gerçek, dualisttir 6. Ағылшын:the truth is dualistic 7. Испан:la verdad es dualista 8. Неміс:Die Wahrheit ist dualistisch 9. Француз:la vérité est dualiste 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: қосарлас ақиқат | +3 |
| 8. | двухполюсник | екiполюстік | двухполюсникекiполюстікДефинициясы1. Екiполюстік – басқа тізбектермен жалғауға арналған екі нүктесі болатын электр тізбегі. 2. Әзербайжан: iki terminal şəbəkəsi 3. Қырғыз: эки полюстук 4. Өзбек: ikki terminalli tarmoq 5. Түрік: iki terminalli ağ 6. Ағылшын: two-terminal network 7. Испан: red de dos terminales 8. Неміс: Zwei-Terminal-Netzwerk 9. Француз: réseau à deux terminaux 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: двухполюсник – екi полюсті 12. двухполюсник – екiполюстік | 0 |
"Екіполюстік" орнына "қосполюсті" атауын ұсынамын.
Егер бізді қоршаған әлем қос немесе қосарланған дүниеден (аспан мен жер, өмір мен өлім, еркек пен әйел т.б.) тұратындығын ескерсек, онда "қосполисті" деген термин көңілге қонымдырақ шығар.
Ескерту! Хабарлама қалдыру үшін сайтқа кіру керек.
Бекітуге ұсынылған терминдер
| # | Орысша нұсқасы | Қазақша нұсқасы | Рейтинг | |
|---|---|---|---|---|
| 1. | депозитарная расписка | депозитарлық қолхат | депозитарная распискадепозитарлық қолхатДефинициясыБағалы қағаздардың банктің депозитарийінде сақтауға орналастырылғанын растайтын құжат. 2. Әзербайжан: depozit alınması 3. Қырғыз: депозитардык алуу 4. Өзбек: depozitariy olish 5. Түрік: depo makbuzu 6. Ағылшын: depositary receipt 7. Испан: recibo de depósito 8. Неміс: Hinterlegungsschein 9. Француз: récépissé de dépôt 10. Бекітілген нұсқасы: депозитарный сертификат – депозиттік сертификат, салым сертификаты (2006 жылғы 27 қазан); хранение депозитарное документов – құжаттарды депозитарлық сақтау (2016 жылғы 8 желтоқсан); расписка – қолхат, тілхат (іс жүрг.) (1971-1981); 11. Заңнамадағы қолданысы: депозитарная расписка – депозитарийлiк қолхат 12. депозитарная расписка – депозитарийлiк қолхат | +3 |
| 2. | обращение капитала | капитал айналысы | обращение капиталакапитал айналысыДефинициясыКапиталдың ақшалай нысаннан тауарға және тауар нысанынан ақшаға айналатын қозғалыста болу процесі 2. Әзербайжан: kapital dövriyyəsi 3. Қырғыз: капиталдын даттануу 4. Өзбек: kapital aylanishi 5. Түрік: sermaye dolaşımı 6. Ағылшын: capital circulation 7. Испан: circulación de capital 8. Неміс: Kapitalumlauf 9. Француз: circulation du capital 10. Бекітілген нұсқасы: обращение – өтініш; жүгіну, айналыс; капитал – капитал 11. Заңнамадағы қолданысы: капитал – капитал; обращение – айналым, айналымға шығару; айналыс 12. обращение капитала – капитал айналысы | +3 |
| 3. | таргетирование | таргеттеу | таргетированиетаргеттеуДефинициясыОрталық банктің ақша жүйесінің нысаналы бағдарларын белгілеу, ақша массасының өсімін реттеу үшін ұстанатын саясаты 2. Әзербайжан: hedefleme 3. Қырғыз: багытталган 4. Өзбек: nishonlash 5. Түрік: hedeflemesi 6. Ағылшын: targeting 7. Испан: apuntando 8. Неміс: Targeting 9. Француз: ciblage 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: таргетирование – таргеттеу 12. таргетирование – таргеттеу | +2 |
| 4. | миноритарный акционер (инвестор) | миноритарлық акционер (инвестор) | миноритарный акционер (инвестор)миноритарлық акционер (инвестор)ДефинициясыАкционерлік қоғамның дауыс беретін акцияларының 10 (он) пайызынан азы тиесілі акционер.2. Әзербайжан: azlıq səhmdarı (investor) 3. Қырғыз: азчылыктардын акционери (инвесторы) 4. Өзбек: ozchilik aktsiyadorlari (investor) 5. Түрік: azınlık hissedarı (yatırımcı) 6. Ағылшын: minority shareholder (investor) 7. Испан: accionista minoritario (inversor) 8. Неміс: Minderheitsaktionär (Investor) 9. Француз: actionnaire minoritaire (investisseur) 10. Бекітілген нұсқасы: акционер – акционер; инвестор – инвестор 11. Заңнамадағы қолданысы: миноритарный инвестор – миноритарлық инвестор 12. миноритарный акционер (инвестор) – миноритарлық акционер (инвестор) | +2 |
| 5. | корреляция | корреляция, өзара байланыс | корреляциякорреляция, өзара байланысДефинициясыЕкі немесе бірнеше шаманың өзара байланысы, оның біреуінің немесе бірнешеуінің өзгеруі басқасының немесе басқаларының өзгеруіне әкеп соғады. 2. Әзербайжан: korrelyasiya 3. Қырғыз: өз ара байланыш 4. Өзбек: korrelyatsiya 5. Түрік: bağıntı 6. Ағылшын: correlation 7. Испан: correlación 8. Неміс: Korrelation 9. Француз: corrélation 10. Бекітілген нұсқасы: корреляция – корреляция (2015 жылғы 6 қазан) 11. Заңнамадағы қолданысы: корреляция – корреляция; байланыстыру; 12. корреляция – корреляция (зат есім); корреляция – корреляциялау (етістік) | +2 |
| 6. | депонент | депонент | депонентдепонентДефинициясыҚұндылықтарын мекеменің депозитіне салған жеке немесе заңды тұлға.2. Әзербайжан: əmanətçi 3. Қырғыз: аманатчы 4. Өзбек: depozitor 5. Түрік: emanet eden kimse 6. Ағылшын: depositor 7. Испан: depositante 8. Неміс: Einleger 9. Француз: déposant 10. Бекітілген нұсқасы: депонент – депонент, депозит салушы, салымшы (2006 жылғы 27 қазан) 11. Заңнамадағы қолданысы: депонент – депонент 12. депонент – депонент | +2 |
| 7. | кредитное сжатие | кредит беруді азайту | кредитное сжатиекредит беруді азайтуДефинициясыАқша-кредит мекемесінің берілетін кредиттің толық сомасын азайту үшін істейтін әрекеті.2. Әзербайжан: kredit siqnalı 3. Қырғыз: кредиттик сыгуу 4. Өзбек: kredit siqish 5. Түрік: kredi sıkmak 6. Ағылшын: credit squeeze 7. Испан: apretón de crédito 8. Неміс: Kreditklemme 9. Француз: resserrement du crédit 10. Бекітілген нұсқасы: кредит – несие; кредит; сжатие информации – ақпаратты сығымдау (2015 жылғы 6 қазан); сжатие данных – деректерді сығымдау (2016 жылғы 28 маусым); 11. Заңнамадағы қолданысы: кредит – кредит, сжатие – сығу; сығымдау 12. кредитное сжатие – кредитті сығымдау | +2 |
| 8. | арбитражирование | арбитраж жасау | арбитражированиеарбитраж жасауДефинициясыТауарларды, жылжымайтын мүлікті, ресурстарды бір нарықта біршама төмен бағамен сатып алып, екінші бір нарықта неғұрлым жоғары бағамен қайта сату жолымен пайда табуды көздейтін кәсіпкерлік қызмет.2. Әзербайжан: arbitraj 3. Қырғыз: арбитраждоо 4. Өзбек: arbitraj 5. Түрік: arbitraj 6. Ағылшын: arbitration 7. Испан: arbitraje 8. Неміс: Schlichtung 9. Француз: arbitrage 10. Бекітілген нұсқасы: Биржевой арбитраж – биржалық төрелік (2003 жылғы 4 наурыз); Валютный арбитраж – валюталық арбитраж (2006 жылғы 27 қазан); арбитражное решение – төрелік шешім (2016 жылғы 7 желтоқсан) 11. Заңнамадағы қолданысы: арбитраж – арбитраж; төрелік 12. арбитражирование – арбитраждау | +2 |
"Депозитарлық қолхатты" - "сақтау қолхаты", "капитал айналысын" - "капитал айналымы", "депонентті" - "салымшы", "кредит беруді азайтуды" - "несиені сығымдау" ("сығымдаудың" ауыс. мағынасы "аз-аздап, там-тұмдап" дегенді білдіреді), "арбитраж жасауды" - "арбитраждау" түрінде бекітуді ұсынамын.
Ескерту! Хабарлама қалдыру үшін сайтқа кіру керек.
Бекітуге ұсынылған терминдер
| # | Орысша нұсқасы | Қазақша нұсқасы | Рейтинг | |
|---|---|---|---|---|
| 1. | автокатод | автокатод | автокатодавтокатодДефинициясы1. Автокатод – автоэлектрлі эмиссия құбылысы негізінде жұмыс істейтін электрондардың еркін эмиттері. 2. Әзербайжан: avtomobil katotu 3. Қырғыз: автокатод 4. Өзбек: avtomobil katodi 5. Түрік: araba katodu 6. Ағылшын: car cathode 7. Испан: cátodo del coche 8. Неміс: Autokathode 9. Француз: cathode de voiture 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. автокатод – автокатод | +4 |
| 2. | автокоагуляция | автокоагуляция | автокоагуляцияавтокоагуляцияДефинициясы1. Автокоагуляция – сыртқы әсерсіз өздігінен өтетін коагуляция. 2. Әзербайжан: otokoagulyasiya 3. Қырғыз: автокоагуляция 4. Өзбек: avtokoagulyatsiya 5. Түрік: avtokoagulyatsiya 6. Ағылшын: autocoagulation 7. Испан: autocoagulación 8. Неміс: Autokoagulation 9. Француз: autocoagulation 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. автокоагуляция – автокоагуляция | +4 |
| 3. | автоколебания | автотербелістер | автоколебанияавтотербелістерДефинициясы1. Автотербелістер – тұрақты, яғни үдемесіз сыртқы әсерсіз энергия есебінен қамтамасыз етілетін, тізбексіз кері байланыссыз диссипативті динамикалық жүйедегі өшпейтін ауытқулар. 2. Әзербайжан : özünü salmaq 3. Қырғыз: автотермелүүлөр 4. Өзбек: o'z-o'zidan titraydi 5. Түрік: salınımları 6. Ағылшын: self-oscillations 7. Испан: auto-oscilaciones 8. Неміс: Eigenschwingungen 9. Француз : auto-oscillations 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: автоколебание – автотербеліс 12. автоколебания – автотербелістер | +3 |
| 4. | автоколлиматор | автоколлиматор | автоколлиматоравтоколлиматорДефинициясы1. Автоколлиматор – нысанда орнатылған сетканың жарықтандырылуы мен айна шағылысуын бақылауға арналған автоколлимациялық окуляры қосылған коллиматор түріндегі юстировкалық аспап. 2. Әзербайжан: autocollimator 3. Қырғыз: автоколлиматор 4. Өзбек: autocollimator 5. Түрік: autocollimator 6. Ағылшын: autocollimator 7. Испан: autocolimador 8. Неміс: Autokollimator 9. Француз: autocollimateur 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: автоколлиматор – автоколлиматор 12. автоколлиматор – автоколлиматор | +3 |
| 5. | автоколлимация | автоколлимация | автоколлимацияавтоколлимацияДефинициясы1. Автоколлимация оптикалық жүйенің (коллиматордың) кей бөлігінен параллель шоқпен шыға отырып, тегіс айнадан шағылып, жүйені кері бағытта жүріп өтетін жарық сәйулелерінің қозғалысы. 2. Әзербайжан: autocollimation 3. Қырғыз: автоколлимация 4. Өзбек: autocollimation 5. Түрік: autocollimation 6. Ағылшын: autocollimation 7. Испан: autocolimación 8. Неміс: Autokollimation 9. Француз: autocollimation 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. автоколлимация – автоколлимация (зат есім); автоколлимациялау (етістік) | +3 |
| 6. | автокомпенсатор | автокомпенсатор | автокомпенсаторавтокомпенсаторДефинициясы1. Автокомпенсатор – өлшеу аспабының құрамдас бөлігі; өлшенетін шаманы алмастырушы шамамен автоматты теңдестіруге арналған құрылғы. 2. Әзербайжан: avtomatik kompensator 3. Қырғыз: автокомпенсатор 4. Өзбек: avtomatik kompanator 5. Түрік: otomatik dengeleyici 6. Ағылшын: auto compensator 7. Испан: compensador automático 8. Неміс: Autokompensator 9. Француз: compensateur automatique 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. автокомпенсатор – автокомпенсатор | +1 |
| 7. | автоконвекция | автоконвекция | автоконвекцияавтоконвекцияДефинициясы1. Автоконвекция – бұлттағы тамшылардың булануы немесе жерге түсетін жауынның есебінен ауаның суытылатын құрғақ ауалы қабатының болуы; бұнда суытылған ауа шөгіле отырып жылы да ылғалды ауаны ысырады, бұл конвективті ағынның күшеюіне, құрғақ ауадағы одан бетер тамшының түзілуіне және т.б. әкеліп соғады, яғни конвекция өзін-өзі күшейте түседі. 2. Әзербайжан: autoconvection 3. Қырғыз: автоконвекция 4. Өзбек: autokonvektsiya 5. Түрік: autoconvection 6. Ағылшын: autoconvection 7. Испан: autoconvección 8. Неміс: Autokonvektion 9. Француз: autoconvection 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. автоконвекция – автоконвекция | +2 |
| 8. | автокорреляция | автотүзету | автокорреляцияавтотүзетуДефинициясы1. Автотүзету – ауытқумен қоса алынған бір қатарлы ретті шамалардың өзара статистикалық ара-қатынасы, мысалға ерікті үдеріс үшін – уақыт ауытқуымен.2. Әзербайжан: autocorrelation 3. Қырғыз: автокорреляция 4. Өзбек: otokorelasyon 5. Түрік: otokorelasyon 6. Ағылшын: autocorrelation 7. Испан: autocorrelación 8. Неміс: Autokorrelation 9. Француз: autocorrélation 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: автокорреляция – автокорреляция 12. автокорреляция – автотүзету | +3 |
| 9. | автопневматолиз | автопневматолиз | автопневматолизавтопневматолизДефинициясы1. Автопневматолиз – магманың құрамында бар минерализаторлардың әсерінен алдын-ала бөлінген минералдардың есебінен жаңа минералдардың кристаллданудың соңғы деңгейіне пневматологиялық түрде өтуінің үдерісі. 2. Әзербайжан: avtomatik pnevmoliz 3. Қырғыз: автопневматолиз 4. Өзбек: avtomatik pnevmoniya 5. Түрік: otomatik pnömoliz 6. Ағылшын: auto pneumolysis 7. Испан: auto neumolisis 8. Неміс: Autopneumolyse 9. Француз: pneumolyse automatique 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. автопневматолиз – автопневматолиз | +2 |
| 10. | авторадиограмма | авторадиограмма | авторадиограммаавторадиограммаДефинициясы1. Авторадийграфия – ауторадиография, радиоавтография, зерттеліп жатқан нысандағы радиактивті заттардың таралуын радоактивті сәуле шығаруларға сезімтал фотоэмульсияны нысанға қою арқылы зерттеуің әдісі. 2. Әзербайжан: autoradiogram 3. Қырғыз: авторадиограмма 4. Өзбек: autoradiogram 5. Түрік : otoradyogram 6. Ағылшын: autoradiogram 7. Испан: autorradiograma 8. Неміс: Autoradiogramm 9. Француз: autoradiogramme 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. авторадиограмма – авторадийграмма | +2 |
| 11. | авторадиография | авторадиография | авторадиографияавторадиографияДефинициясы1. Авторадийграфия (радийавтография) – зерттеліп жатқан нысандағы радийактивті заттардың таралуын зерделеуге бағытталған әдіс. 2. Әзербайжан: autoradioqrafiya 3. Қырғыз: авторадиография 4. Өзбек: autoradiografiya 5. Түрік: otoradyografi 6. Ағылшын: autoradiography 7. Испан: autorradiografía 8. Неміс: Autoradiographie 9. Француз: autoradiographie 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. авторадиография – авторадийграфия | +1 |
| 12. | авторегуляция | автореттеу | авторегуляцияавтореттеуДефинициясы1. Автореттеу – тікелей және кері функционалды қатынастарына негізделген әрі сыртқы тітіркендіргіштерге қатысты динамикалық тепе-теңдікке әкелетін жүйенің құрамдас бөліктерінің әрекеттесу шоғыры. 2. Әзербайжан: autoregulation 3. Қырғыз: авто жөнгө салуу 4. Өзбек: autoregulyatsiya 5. Түрік: otoregulasyon 6. Ағылшын : autoregulation 7. Испан: autorregulación 8. Неміс: Autoregulation 9. Француз: autorégulation 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: авторегуляция – автореттеу 12. авторегуляция – автореттеу | +1 |
| 13. | авторотация | авторотация | авторотацияавторотацияДефинициясы1. Авторотация айналуға қажетті энергия винтқа келіп түскен ағыннан алынған күйдегі, ұшу құрылғысының әуе винтінің немесе қозғалтқыш турбинасының айналу режимі. 2. Әзербайжан: autorotation 3. Қырғыз: авторотация 4. Өзбек: autorotatsiya 5. Түрік: yel değirmeni 6. Ағылшын: autorotation 7. Испан: autorrotación 8. Неміс: Autorotation 9. Француз: autorotation 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: авторотация – авторотация 12. авторотация – авторотация (зат есім); авторотациялану (етістік) | +2 |
| 14. | автотипия | автотипия | автотипияавтотипияДефинициясы1. Автотипия жартылай тонды тікелей бейнелеуге қауқарсыз, полиграфиялық бейнелеу әдістерінде қолданылатын, жартылай тонды кескіндерді оптикалық растрлардың көмегімен штрихтік кескіндерге түрлендірудің технологиясы. 2. Әзербайжан: autotype 3. Қырғыз: автотипия 4. Өзбек: ototopi 5. Түрік: ototopi 6. Ағылшын: autotype 7. Испан: autotipo 8. Неміс: Autotyp 9. Француз: autotype 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: - 12. автотипия – автотипия | +2 |
| 15. | автотрансфоматор | автотрансфоматор | автотрансфоматоравтотрансфоматорДефинициясы1. Автотрансформатор – біріншілей және екіншілей орамалар тікелей қосылып, осы арқылы тек магниттік емес, электрлік байланысқа ие трансформаторлардың нұсқасы. 2. Әзербайжан: avtotransformer 3. Қырғыз: автотрансфоматор 4. Өзбек: avtotransformator 5. Түрік: avtotransfomator 6. Ағылшын: autotransformer 7. Испан: autotransformador 8. Неміс: Autotransformator 9. Француз: autotransformateur 10. Бекітілген нұсқасы: - 11. Заңнамадағы қолданысы: автотрансфоматор – автотрансфоматор 12. автотрансфоматор – автотрансфоматор | +3 |
"Автотербелістер" сөзіндегі көптік мағына тудыратын -тер жалғауы артық. Өйткені "тербеліс" лексемасының "тербеліп қимылға түсу, қозғалыс, шайқалыс" деген мағынаны білдіретінін ескерсек, "тербеліс" сөзінің ішкі семасында бір емес, бірнеше рет жүзеге асырылатын Толығырақ ... іс-әрекет бар. Осы секілді қозғалыс (қозғалыстар емес) лексемасын мысалға келтіруімізге болады. Келесі, бекітуге ұсынылған "фазалық ауысулар" терминінің заңнамадағы қолданысы "фазовый – фазалық"; "переход – өту, ауысу" түрінде тілдің заңдылығына сәйкес дұрыс қолданылған, олай болса, осы термин құрамындағы -лар көптік жалғауының қандай қажеттілігі бар?
"Заттың агрегаттық күйі" дегенді "заттың агрегат күйі" деп өзгертуді ұсынамын. Сын есім тудырушы -тық жұрнағынсыз-ақ осы тіркесте заттың күйін анықтап тұр. "Кванттық сандар" орнына "квант сандарын" қолдансақ қалай болады?
аддивтілік емес, аддивтік десе қалай?
Ескерту! Хабарлама қалдыру үшін сайтқа кіру керек.
Бекітуге ұсынылған терминдер
| # | Орысша нұсқасы | Қазақша нұсқасы | Рейтинг | |
|---|---|---|---|---|
| 1. | мокша | мокша | мокшамокшаДефинициясы 1. немесе му́кти (санскр. मुक्ति) индуизм мен джайнизмде — материалды өмір сүретін әлемдегі өмір мен өлімнен, барлық уайым-қайғыдан босану. 2. Әзербайжан: mokşa 3. Қырғыз: киргизский 4. Өзбек: moksha 5. Түрік: Moksha'ya 6. Ағылшын: moksha 7. Испан: moksha 8. Неміс: Moksha 9. Француз: Moksha 10. Заңнамадағы қолданысы: мокша- мокша 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: мокша | +2 |
| 2. | молва | қауесет | молвақауесетДефинициясы1. Екі және одан да көп тұлғалар арасында «тізбектеліп», «ауыздан-ауызға» тарайтын, бейресми, ресми шеңберден шыққан, вербалды қоғамдық қарым-қатынас жиынтығы. Қауесет маркетинг қарым-қатынасының ең мықты құралдарының бірі және оны маркетинг мамандары барынша табыспен пайдаланады. 2. Әзербайжан: söz-söhbət 3. Қырғыз: ушак 4. Өзбек: mish-mishlar 5. Түрік: söylenti 6. Ағылшын: rumor 7. Испан: rumor 8. Неміс: Gerücht 9. Француз: rumeur 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: қауесет | +2 |
| 3. | молитва | дұға, мінәжат | молитвадұға, мінәжатДефинициясы1. 1. Діншілдерде Құдайға, аруақтарға жүгінген кезде оқылатын белгілі мәтін. 2. Дұға ету, Құдайдан, аруақтардан тілек тілеп, діни-мистикалық тұрғыдан жүгіну. 2. Әзербайжан: namaz qılmaq 3. Қырғыз: тиленүү 4. Өзбек: ibodat qilish 5. Түрік: namaz 6. Ағылшын: prayer 7. Испан: oración 8. Неміс: Gebet 9. Француз: prière 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген:12. Ұсыныстар: дұға | +2 |
| 4. | монада | монада | монадамонадаДефинициясы1. пифагоршыларға сәйкес, «құдай» немесе «алғашқы тіршілік иесі», «бір» немесе «бөлінбейтін бір бүтін» дегенді білдіретін. Кейінірек Жаңа дәуір мен қазіргі заманның әртүрлі философиялық жүйесінде, психология мен эзотерикада қолданлатын көп мағыналы терминге айналды. 2. Әзербайжан: Monad 3. Қырғыз: monad 4. Өзбек: monad 5. Түрік: monad 6. Ағылшын: monad 7. Испан: mónada 8. Неміс: Monade 9. Француз: monade 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: монада | +2 |
| 5. | монарх | монарх | монархмонархДефинициясы1. мұрагерлікпен немесе (өте сирек) сайлау арқылы таңдалатын елбасы ( Император , Шахиншах ( падишах ), дәрежесі төмен; патша , цезарь , кайзер , фараон , король , халиф , және дәрежесі төмен; князь (герцог, ханзада), тагавор , экзарх , негус , шах , шейх , сұлтан , әмір , хан , мәлік , бей , уәзір , тақсыр , махараджа және т.б.); егемендігі бар тұлға. Еуропада монархтың князь (мысалы, Монако) немесе герцог (мысалы, Люксембург) деген титулы бар. Қашанда бодандық нысаны болып табылады және ешқашан тәуелді болмайды. 2. Әзербайжан: monarx 3. Қырғыз: монарх 4. Өзбек: monarx 5. Түрік: hükümdar 6. Ағылшын: monarch 7. Испан: monarca 8. Неміс: Monarch 9. Француз: monarque 10. Заңнамадағы қолданысы: Монарх- Монарх 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: монарх | +1 |
| 6. | монархизм | монархизм | монархизммонархизмДефинициясы1. мақсаты монархияны орнату, сақтау немесе қайта қалпына келтіру болып табылатын қоғамдық-саяси қозғалыс. 2. Әзербайжан: monarxizm 3. Қырғыз: monarchism 4. Өзбек: monarxizm 5. Түрік: monarchism 6. Ағылшын: monarchism 7. Испан: monarquismo 8. Неміс: Monarchismus 9. Француз: monarchisme 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: монархизм | +2 |
| 7. | монетарная политика | монетарлық саясат | монетарная политикамонетарлық саясатДефинициясы1. билік макроэкономикалық жағдайға әсер етуге, ақша массасын ұлғайтуға немесе азайтуға тырысатын құрал.2. Әзербайжан: pul siyasəti 3. Қырғыз: акча-кредит саясатынын 4. Өзбек: pul siyosati 5. Түрік: para politikası 6. Ағылшын: monetary policy 7. Испан: política monetaria 8. Неміс: Geldpolitik 9. Француз: politique monétaire 10. Заңнамадағы қолданысы: монетарная политика - монетарлық саясат 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: монетарлық саясат | -1 |
| 8. | монизм | монизм | монизммонизмДефинициясы1. шындықтың, бар нәрсенің біртұтас бастамадан, бір негізден тұратынын мойындайтын ілім. Монизм алғашқыда барлық заттардың негізі су ( Фалес ), от ( Гераклит ), апейрон (Анаксимандр) деп түсіндірілетін “алғашқы зат” туралы түсінік ретінде қалыптасты. Демокрит материалистік Монизмнің, Сократ пен Платон идеалистік Монизмнің негізін қалады. Орта ғасырлардағы құдай мен табиғаттың, жан мен тәннің, ой мен болмыстың дуализміне қарсы Монизмнің пантеистік түрі пайда болды. Қазіргі кездегі Монизмнің көптеген түрлері біртұтас әлем мәнінің түсіндірілуіне байланысты әртүрлі атауларға ие. Мысалы, әлемнің негізіндегі бөлінбестік Монизмі; өмір Монизмі; ойлау мен рух Монизмі; материя Монизмі; абстрактілі байланыстар Монизмі, т.б. Монизм тек дүниетаным принципі ғана емес, ол – құбылыстың ішкі бірлестігі мен байланысын, әрдайым абстарктіліктен нақтылыққа өрлеуді, жалпы заңнан оның ерекше түрлеріне көшуді талап ететін логикалық-методология принципіне негізделген. Мысал, диалектті логиканың Монизмдік талабы бойынша әрбір ғылым теориясының алғашқы ұғымы зерттелетін құбылыс тобының өзгеше табиғатын (нақтыны, жалпыны) белгілеуге тиіс, келесі теория анықтамалар жүйесінің өрістеуі сол табиғаттың сан алуан құбылысқа айналу өзгерістерінің негізгі заңдылығын дәлме-дәл қайта жаратуы керек. 2. Әзербайжан: monizm 3. Қырғыз: монизм 4. Өзбек: monizm 5. Түрік: bircilik 6. Ағылшын: monism 7. Испан: monismo 8. Неміс: Monismus 9. Француз: monisme 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: монизм | +2 |
| 9. | моногамия | моногамия | моногамиямоногамияДефинициясы1. бір некелілік, неке мен отбасының тарихи қалыптасқан түрі. Ежелгі замандағы жұп некеліліктен пайда болған. Моногамия келе-келе некенің үстем түріне айналды; 2. Әзербайжан: monoqamiya 3. Қырғыз: өмүр сүрүү 4. Өзбек: monogami 5. Түрік: tekeşlilik 6. Ағылшын: monogamy 7. Испан: monogamia 8. Неміс: Monogamie 9. Француз: la monogamie 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: моногамия | -1 |
| 10. | моногенизм | бірнәсілділік | моногенизмбірнәсілділікДефинициясы1. өмірдегі нәсілдердің бәрі адамның жер шарындағы әртүрлі географиялық аймақтарға мекендеуі нәтижесінде пайда болған, Homo sapiens деген бір ғана түрінің бөлшегі болатын концепция. Бірнәсілділік антропологиялық фактілердің көптігімен, ең алдымен, адамзат нәсілдерінің араласуы ұрпақ жалғастығына әкелетін қабілетімен расталады. Бірнәсілділікті қазіргі ғалымдардың көпшілігі қолдайды. 2. Әзербайжан: monogenizm 3. Қырғыз: monogenism 4. Өзбек: monogenizm 5. Түрік: tek kökenlilik 6. Ағылшын: monogenism 7. Испан: monogenismo 8. Неміс: Monogenismus 9. Француз: monogénisme 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: бірнәсілділік | +2 |
| 11. | монополизация | монополияландыру | монополизациямонополияландыруДефинициясы1. монополия орнату, бәсекелестікті жою; қандай да бір нәрсені іске асыруға берілген ерекше құқық. 2. Әзербайжан: inhisarçılıq 3. Қырғыз: монополдоштурууга 4. Өзбек: monopollashtirish 5. Түрік: tekelleşme 6. Ағылшын: monopolization 7. Испан: monopolización 8. Неміс: Monopolisierung 9. Француз: monopolisation 10. Заңнамадағы қолданысы: монополизация- монополияландыру 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: монополияландыру | +1 |
| 12. | Монополизировать | монополиялау | МонополизироватьмонополиялауДефинициясы1. қандай да бір нәрсені монополияның мәніне айналдыру. 2. Әзербайжан: inhisar etmək 3. Қырғыз: монополия 4. Өзбек: monopollashtirmoq 5. Түрік: tekeline almak 6. Ағылшын: monopolize 7. Испан: monopolizar 8. Неміс: monopolisieren 9. Француз: monopoliser 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: монополиялау | 0 |
| 13. | монополистический капитализм | монополистік капитализм | монополистический капитализммонополистік капитализмДефинициясы1. еркін бәсекелестік нарығын бақылауға, сондай-ақ олардың іс-әрекеттерін шектеуге қабілетті картельдер мен монополияларды дамытуға әсер еткен капитализмнің формасы немесе кезеңі. 2. Әзербайжан: inhisar kapitalizmi 3. Қырғыз: монополиялык капитализм 4. Өзбек: monopol kapitalizm 5. Түрік: tekelci kapitalizm 6. Ағылшын: monopoly capitalism 7. Испан: capitalismo monopolista 8. Неміс: Monopolkapitalismus 9. Француз: Le capitalisme monopoliste 10. Заңнамадағы қолданысы: Монополистический капитализм-Монополистік капитализм 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: Монополистік капитализм | +2 |
| 14. | монотеизм | монотеизм, бірқұдайлық | монотеизммонотеизм, бірқұдайлықДефинициясы1. тек бір ғана Құдай - Аллаһ тағала бар екендігіне негізделген сенім; осы доктринаға негізделген сенімнің діни жүйелері. Маңызды әлемдік діндер ішінде тек Яһуди , Мәсіхшілік және Ислам монотеистік болып табылады және шығу тегі бір. Бірақ бұл түсінік мағынасында ғана, өйткені шын мәнінде бірде-бір дін монотеистік негізде құрылмайды. Монотеизм діндердің даму тарихында өте кеш пайда болды. Рулық-тайпалық құрылыстың ыдырауы және ертедегі мемлекеттердің қалыптасу дәуірінде жеке тайпалардың құдайлары бір "пантеонға" (бір дін құдайларының жиналған жері) бірігіп, ең күшті тайпаның құдайы әдетте бірінші орында тұрды. Кейде бұл құдайдың абыздары оны бірден-бір жалғыз немесе бас құдайға (мыс., вавилондық Мардук) айналдыруға тырысты. Б.з.б 1-мың жылдықтың ортасы мен 2-жартысында қатал Монотеизм Арабияда б.з-дың 7 ғасырында енгізіліп, мұсылман діні догмаларының негізін қалады. 2. Әзербайжан: monotheizm 3. Қырғыз: тухид 4. Өзбек: monoteizm 5. Түрік: monoteizm 6. Ағылшын: monotheism 7. Испан: monoteísmo 8. Неміс: Monotheismus 9. Француз: monothéisme 10. Заңнамадағы қолданысы: монотеизм- монотеизм 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: монотеизм | +3 |
| 15. | моралист | моралист, ақылгөй | моралистморалист, ақылгөйДефинициясы1. ақыл айтатын адам. 2. Әзербайжан: əxlaqçı 3. Қырғыз: адеп-ахлактуу 4. Өзбек: axloqiy 5. Түрік: ahlâkçı 6. Ағылшын: moralist 7. Испан: moralista 8. Неміс: Moralist 9. Француз: moraliste 10. Заңнамадағы қолданысы: 11. Бекітілген: 12. Ұсыныстар: моралист | +1 |
Көне грек мифологиясындағы кейіпкер атауы Ментор (жалқы есімі) жалпылық сипатты иеленіп, ауыспалы мағынада жұмсалып , термин сөз ретінде қолданысқа енген. Мифология мазмұнына сәйкес кейіпкердің тәлімгер, жастарды тәрбиелеуші бейнесінде сомдалатынын Толығырақ ...ескерсек, "ментор" сөзінің орнына "тәлімгер" лексемасын қолдануға болады. Ал "ақылайтқыш" сөзінде кері бағалауыштық мән аңғарылатындықтан, бұл сөзді термин ретінде бекітуді қолдамаймын.
Мистификаторды түркітілдес халықтар ағылшын тіліндегі нұсқасын алып, өз тіліне икемдепті. біз де солай алуымыз керек еді.
Монотеизм демей-ақ бірқұдайлықты қолданса болады ғой. Онсыз да баламасыз терминдер жетерлік,
Ескерту! Хабарлама қалдыру үшін сайтқа кіру керек.
"Громоотводтың" баламасы ретінде "жайтартқыш" сөзін ұсынамын. "Найзағай тартқышқа" қарағанда ықшам әрі айтуға да, жазуға да ыңғайлы. Терминжасамда тілдегі үнемдеу заңдылығын ескеріп отыру қажет.
"Жиек" - бір нәрсенің шетін білдіреді. Сондықтан пайдалы қазбалардың таралу аймағын нақты көрсетуде "оконтуривание" сөзіне "жиектеу" термині сәйкес келеді.
"Электропроводка" бір ғана сымнан тұрмайды. "Совокупность" сөзі бір нәрсенің жинақталып, біріктіріліп, үйлесім тапқан деген мағына береді. Яғни, бұл жерде "сым" ғана емес "сымдар жүйесі" деген мағына тұр. Басты мақсат ықшамдау Толығырақ ...емес, нақты мағынасын жеткізу болу керек. Сондықтан, "Электрлі сымдар жүйесі" терминін ұсынар едім.
Басқа пікірлерді көрсету