Men – áńgirtaıaqpyn
Tolyǵyraq ... (s) Ázız Nesın

Men – rezeńke áńgirtaıaqpyn! Meniń shyqqan tegim Amerıka. Bul mańǵa Amerıkadan demokratıaá, sońyra «Jıp», sosyn áńgirtaıaq, ıaǵnı men kelippin. «Jıp» ekeýmizge demokratıaá tósegen soqpaq jolmen júrýdi jazǵan.

Men – rezeńke áńgirtaıaqpyn! Men sizderge amerıkalyq jomarttyq ózeginen óris alǵan amerıkalyq kómekpen birge jettim. Jańa ortada birshama ýaqyt qańtaryldym. Jaqynda ǵana óz tuǵyryma qonyp, endi-endi ámirimdi júrgize bastadym. Qıyndyq degen ne, táıiri?! Árqashan jáne jan-jaqta bolyp turady. Máselenkı, kóliktiń dóńgelegi jarylyp, bolmasa bólshegi tabylmaı ábigerge salýy múmkin. Al men degen nan suramaımyn. Maǵan qıyndyq ataýly jolaǵan emes. Jetispeı qalǵan kezim joq, tipti artylyp qalamyn.

Men – rezeńke áńgirtaıaqpyn! Bul jaqta ilgeride basqa-basqa tis shetkasy bolmaǵan. Onyń ornyn aǵash tis shuqyǵysh almastyrsa kerek. Men dúnıege kelgenshe pil bıshigi shyqpyrtyp sabalap turǵan. Keıin pildiń qamshysyna tyıym salynypty.

Men – rezeńke áńgirtaıaqpyn! Túr-álpetimdi qap-qara demeseńiz jup-jumsaqpyn. Biraq sol jumsaqtyǵymnan qorqyńdar. Maǵan deıin bılik emennen jasalǵan shoqpardy, tobylǵy toqpaqty qoldanǵan. Olar óz qurbandyqtaryna aıaýsyz darıtyn da synatyn. Al men eshqashan synbaımyn. Jylpos saıasatker sıaqty qarańǵy ekenim aqıqat. Esesine, jumsaqpyn. Men ıilem, maıysam, biraq synbaımyn.

Men – rezeńke áńgirtaıaqpyn! Ózin-ózi bilmeıtinder úshin ózin tanýǵa jáne ózimdi tanytatyn rahatqa batyram. Men polıseıdiń qolyndamyn, onyń beline baılanǵanmyn. Jumys joq kezde túnergen jylan qusap esiktiń artyndaǵy shegede salbyrap turam.

Men – rezeńke áńgirtaıaqpyn! Jıyrmasynshy ǵasyrdyń eń uly týyndysy – bul menmin. Bazbireýler atom bar, sýtekti bomba bar dep kólgirsıdi. Asylynda, olar meniń qasymda jip ese almaıdy. Men damoklav qylyshy sıaqty tónip turam. Erkindik meniń yǵymda myzǵıdy.

Men – rezeńke áńgirtaıaqpyn! Soqqymnan sumdyq dybys shyǵady. Ol qaıtalanbaıtyn dybys. Bar adamdy, bar halyqty muńǵa batyra alam. Kóz aldymda mylqaýǵa til bitedi, qarǵa totyqusqa aınalady, kekeshiń bulbulsha saıraıdy. Men tergeýshińnen buryn jaýap alam. Sender meniń aldymda úıretilgen maımylsha bet-aýyzdaryńdy tyrjıtasyńdar. Men aıt dep ámir bergende – bárin jaıyp salasyńdar. Men aýzyńdy jap dep buıyrsam – únsiz qalasyńdar. Sender Allaǵa jalbarynyp, yńyrsı berińder men báribir ony estimeımin. Mende dene bar, alaıda qulaq, kóz, júrek degennen jurdaımyn.

Men – rezeńke áńgirtaıaqpyn! Kimde-kim birikkisi kelip, jınalýdy qalasa tyrqyrata taratyp jiberetin bul menmin. Erkindik týlasa julqylap-silkilep jónine qoıatyn bul menmin. Demokratıaányń kúzetshisimin. Eı, adamdar, men – rezeńke áńgirtaıaqpyn! Sizderge aıtar sońǵy sózim mynaý. Jattap alyńdar jáne esterińnen shyqpasyn: ágárákı, men búgin kórshińizdiń jon arqasyna siltep-siltep jibersem, siz onyń janyna batqanyn sezinbeısiz – sizdiń kezegińiz erteń! Búgin áldekimdi sabasam: «Ol qurban bolypty!» dep jar salasyńdar. Kúni erteń sizder jaıly da «Olar qurban bolypty!» dep aıtatynyn bilip alyńdar. Búgin jaıbaraqat shattanyp júrgenderiń keleshekte menen taıaq jeıtin artyqshylyqtaryńa aınalady. Men mı qatparlaryn tegisteı alamyn. Týǵannan jaratylysym sondaı. Men – áńgirtaıaqpyn!
Aýdarǵan: Dáýren Darıabek. 08.03.2017.