Балласт
Балласт сөзі көне неміс тіліндегі пайдасыз және жаман затты білдіретін “bal” атты сөзінен бастау алған. Бұрынғы уақытта бұл термин кеменің жүзу кезіндегі тұрақтылықты қамтамасыз ететін, бірақ функционалдылық жағынан пайдасы Толығырақ ...жоқ материалды айтады. Қазақ жерінде кеме саласы кеңінен дамымағандықтан, “балласт” сөзіне нақты анықтама бере алатындай қазақша балама сөз жоқ. Туыс болатын түркі тілдес елдердің ішінде осы сөз алдыңғы формасын және дыбысталуын сақтап қалған. Сонымен қатар, электрлік инженерияды “балласт” деп, электр тізбегіндегі тоқты шектеуге арналған құрылғыны айтады. Бұд дегеніміз, берілген сөз әр-түрлі салада бірнеше мағынада берілуі мүмкін. Сондықтан да, бұл сөз халықаралық термин болғандықтан, қазақ тіліне батпан немесе салмақ деп аудару түсінпеушілікке әкеп соғады.
Negizinde, siz atap ketken tehnıkalyq qurylǵy men elektr ınjenerıaádaǵy "balas" termıniń dál osy qalpynda qaldyrǵan durys sıaqty. Eger de ádebıet pen ózge de gýmanıtarıaályq salalarda bul termın dál osy formada Tolyǵyraq ...qoldanylatyn bolsa, onyń maǵynasyna saı etip qazaq tiliniń naqyshyna keltirýge ábden bolatyn sıaqty. Ózge salalardaǵy qoldanysy jaıly ne aıtasyz?
Usynylyp otyrǵan batpan jáne salmaq sózderi jaı ǵana obektiniń massalyq ólshemin beredi. Biraq ta qurylys pen ınjenerıaá salasynda bul termın basqa maǵynada berilgen. Iaǵnı qazaqsha aýdarmasy tolyq anyqtamasyn bermeıdi. Gýmanıtarlyq Tolyǵyraq ...salada bul termınniń qoldanylýyn kórgen joqpyn. Mysal keltirseńiz jaqsy bolar edi.
Gýmanıtarlyq salalarda jáne jalpy ómirdegi qoldanysta kezdespese de, medısına salasyndaǵy myna bir tirkeste "balasnye veshestva pıshı" siz usynyp otyrǵan "batpan" jáne "salmaq" sózderi saı kelmeıtin sıaqty. Sizdiń oıyńyz qandaı?
Басқа пікірлерді көрсету